دانشنامه جهان اسلام - بنیاد دائرة المعارف اسلامی - الصفحة ٢٧١١
پِرکیم ، انجمن خیریة اسلامی مالزی . در ٢٨ مرداد ١٣٣٩/ ١٩ اوت ١٩٦٠، تونکو عبدالرحمان * ، اولین نخست وزیر مالزی مستقل ، این انجمن را به عنوان سازمانی دینی و عرضه کنندة خدمات اجتماعی بنیان نهاد. تونکو تا ١٣٥٣ش /١٩٧٤ مشاور و پس از آن رئیس این سازمان بود و تا ١٣٦٨ ش /١٩٨٩ این سمت را در اختیار داشت . وی بخش عمدة بودجة اولیه پرکیم را از طریق کمکهای سازمان کنفرانس اسلامی ، عربستان و لیبی تأمین کرد ( > پرکیم : انجمن خیریة اسلامی مالزی < ، ص ١؛ > دایرة المعارف جهان اسلام آکسفورد < ، ذیل مادّه ).
هدف اصلی پرکیم ترویج اسلام ، بویژه برای ایجاد جامعة اسلامی از نژادهای متعدد است (کریدیه ، ص ١١). ویژگی فرانژادی و غیرفرقه ایِ پرکیم در کشور چندنژادی مالزی ، منحصر به فرد است . این ویژگی را می توان از هویت اعضای هیئت مؤسس آن ، حاجی ابراهیم ما (چینی )، تان سِری عبیدالله (هندی ) و تان سری مبین شپرد (اروپایی ) نیز دریافت ( > دایرة المعارف جهان اسلام آکسفورد < ، همانجا).
پرکیم تا ١٣٥٠ش / ١٩٧٠ فعالیت چندانی نداشت ، اما در دهة ٥٠/ ٧٠ و در پی درگیریهای نژادی و سیاسی اواخر دهة ٤٠/ ٦٠ که به قطب بندیِ نژادی و دینی میان مالایاییهای مسلمان و دیگر گروهها انجامید، توجه همگانی را به خود جلب کرد. در این دوره که سیاست جدید اقتصادی ، بشدت بر حمایت از مالایاییها مبتنی بود (همانجا؛ «انتشار اسلام در مالزی »؛ نیز رجوع کنید به نوئر، ص ٢٢٨ـ٢٢٩) و احیای اسلام با عنوان «دعوت » در حال گسترش بود، پرکیم تلاش کرد تا ضمن ایجاد جامعة اسلامی چندنژادی ، با فعالیتهای خود نگرانی غیرمالایاییها را از احیای اسلام کاهش دهد ( > دایرة المعارف جهان اسلام آکسفورد < ، همانجا).
پرکیم برای دستیابی به اهداف خود از ارائة خدمات گستردة رفاهی ، آموزشی و تبلیغی بهره برده و بویژه از ورود به حوزة فعالیتهای سیاسی پرهیز کرده است ( > پرکیم < ، همانجا؛ شکیبا). دامنة خدمات رفاهی پرکیم بسیار گسترده است . این خدمات که بدون توجه به نژاد و مذهب عرضه می شود با استقبال فراوان مردم مواجه شده است . تأسیس درمانگاههای رایگان و ارائة خدمات درمانی در نقاط دورافتاده از طریق درمانگاههای سیار، احداث مراکز توانبخشی و نگهداری از کودکان عقب ماندة ذهنی ، تأسیس پرورشگاه برای ایتام و خوابگاه برای افراد بی سرپناه ، ساخت مسجد و مدرسه و تأسیس واحدهایی برای حمایت از آوارگان مسلمان از جمله پناهندگانی از هندوچین و بوسنی در کنار همکاری با کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل ، برخی از خدمات رفاهی پرکیم است («مقاله در عید نقره ای برکیم »؛ > پرکیم : خدمات پزشکی < ، ص ١؛ > پرکیم : ایتام < ، ص ١؛ > پرکیم : پناهندگان < ، ص ١؛ > پرکیم : اعضا < ، ص ١؛ > پرکیم : اورنگ اصلی < ، ص ١؛ شکیبا).
خدمات آموزشی پرکیم از طریق مؤسسة دعوت اسلامی پرکیم و مؤسسة پرکیم گون ارائه می شود که اولی به آموزش جوانان مسلمان غیر مالایایی و نومسلمانان و تربیت مبلغ و دومی به آموزشهای فنی و حرفه ای می پردازد. همچنین پرکیم هزینة تحصیلی دانشجویان نیازمند را می پردازد و برای کمک مالی به دانش آموزانِ بی بضاعت و ایتام و اعطای وام به دانشجویان ، «صندوق کمک هزینة تحصیلی » را تأسیس کرده است . چندین کودکستان نیز در شمار خدمات آموزشی پرکیم قراردارد ( > پرکیم : آموزش < ، ص ١ـ٢).
پرکیم برای از بین بردن بدفهمیها و پیشداوریهای موجود دربارة اسلام ، سخنرانیهای تبلیغی و گردهماییهای منظمی در سراسر مالزی برگزار می کند. علاوه بر این ، از طریق دادن مشاوره و برگزاری دوره های آموزشی و ارشادی ، جلسات خانوادگی و اجرای مراسم اسلام آوردن ، به گسترش تعالیم و عقاید اسلامی و تشویق اخوت اسلامی در میان نومسلمانان می پردازد ( > پرکیم : دعوه < ، ص ١). بخشی از تبلیغات پرکیم نیز از طریق انتشارات آن انجام می شود که شامل سه نشریة ادواری سوارا پرکیم (مالایایی )، نور اسلام (چینی ) و > پیک اسلام < (انگلیسی ) است . جزوات و کتابچه های آموزشی دیگری نیز منتشر می شود که به رایگان در اختیار نومسلمانان و عموم مردم قرار می گیرد. همچنین کتابخانه و کتابفروشی پرکیم در ١٣٥٥ ش / ١٩٧٦ تأسیس شده و فعالیتهای آن پیشرفت چشمگیری داشته است ( > پرکیم : انتشارات < ، ص ١؛ «مقاله در عید نقره ای برکیم »؛ > دایرة المعارف جهان اسلام آکسفورد < ، همانجا).
تعداد کسانی که در اوایل دهة ١٣٥٠ ش / ١٩٧٠ از
طریق این سازمان اسلام آورده اند در حدود ٠٠٠ ، ١٢٠ تن تخمین زده می شود که بیشتر آنان را چینیهای ایالات سراواک و سابا تشکیل می دهند ( > دایرة المعارف جهان اسلام آکسفورد < ؛ کریدیه ، همانجاها). علاوه بر نقش پرکیم در گرایش غیرمسلمانان به اسلام ، انگیزه های اجتماعی مانند ازدواج ، کسب موقعیت اجتماعی برابر با مالایاییها، اشتغال و دیگر مزایا در این امر بی تأثیر نبوده است . با وجود این ، به سبب استمرار نظام نابرابر حقوق و مزایای اجتماعی برای اقلیتهای نژادی ، شمار نومسلمانان ، بویژه در میان چینیها، کاهش یافته است ( > دایرة المعارف جهان اسلام آکسفورد < ، همانجا).
پرکیم بیش از پنجاه شعبه در سراسر مالزی دارد که از نظر ادارة امور مالی و اداری مستقل اند. برخی از این شعبه ها نیز از حمایت مجتمعهای بازرگانی برخوردارند. از شعبه های فعال پرکیم باید به شعب ایالتهای سابا و سراواک ( USIA و BINA ) اشاره کرد که در میان جمعیت بومی غیر مالایی فعال و پاسخگوی نومسلمانان اند (همانجا).
بالاترین مقام سازمان پرکیم را نمایندگان شعبه ها و شاخه های پرکیم ، در یک جلسة ملی عمومی انتخاب می کنند. شورای ملی پرکیم از یک رئیس ، قائم مقام و معاونان رئیس و اعضای شورا تشکیل می شود ( > پرکیم < ، ص ٢). بودجة پرکیم از طریق موقوفات و سازمانهای خیریة دیگر تأمین می شود (همان ، ص ١). برخی از منابع نیز به کمکهای عربستان سعودی ، مصر، لیبی و سازمان کنفرانس اسلامی به این سازمان اشاره کرده اند (کریدیه ، همانجا؛
«انتشار اسلام در مالزی »؛
پاک آئین ).
منابع :
(١) «انتشار اسلام در مالزی »، سند ش ٩٤٠ موجود در بخش اسناد و آرشیو مرکز اطلاع رسانی و خدمات رایانه ای سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی ؛
(٢) محسن پاک آئین ، «گزارش کار هیأت اعزامی به تایلند و مالزی جهت بزرگداشت سومین سالگرد انقلاب اسلامی ایران »، سند ش ١٣٢٨ موجود در همانجا؛
(٣) شکیبا، «مالزی »، سند ش ١٥٢٧ موجود در همانجا؛
(٤) سعید کریدیه ، «فضائل الحرکة الاسلامیة فی مالیزیا»، الامان ، ش ٢٦٥ (٢٥ تموز ١٩٩٧)؛
(٥) «مقاله در عید نقره ای برکیم »، سند ش ٥٨٢٩ موجود در بخش اسناد و آرشیو مرکز اطلاع رسانی و خدمات رایانه ای سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی ؛
(٦) دلیارنوئر، «ابعاد سیاسی اسلام در دوران معاصر»، در هوکر، اسلام در جنوب شرقی آسیا ، ترجمة محمدمهدی حیدرپور، مشهد ١٣٧١ ش ؛
(٧) The Oxford encyclopedia of the modern Islamic world, ed. John L. Esposito, New York ١٩٩٥, s.v. "PERKIM" (by Judith Nagata);
(٨) PERKIM: Da'awah . [on-line]. Available: http:// www. muslims. net/ PERKIM/ da ف awah. htm;
PERKIM: education. [on-line]. Available: http:// www.
(٩) muslims. net/ PERKIM/ education. htm;
(١٠) PERKIM: medical services. [on-line(. Available: http:// www. muslims. net/ PERKIM/ medical. htm;
(١١) PERKIM : membership and welfare activities. )on-line(. Available: http:// www. muslims. net/ PERKIM/ members. htm;
(١٢) PERKIM: Muslim Welfare Organisation Malaysia . )on- line(. Available: http:// www. muslims. net/ PERKIM/;
(١٣) PERKIM: the Orang Asli Community. )on-line(. Available: http:// www. muslims. net/ PERKIM/ orangasli. htm;
(١٤) PERKIM: the orphans. ) on-line (. Available: http:// www. muslims. net/ PERKIM/ orphans. htm;
(١٥) PERKIM: publications and offices . )on-line(. Available: http:// www. muslims. net/ PERKIM/ publications. htm;
(١٦) PERKIM: the refugees. )on-line]. Available: http:// www. muslims. net/ PERKIM/ refugees. htm.
/ محمدکاظم آسایش طلب طوسی /