دانشنامه جهان اسلام - بنیاد دائرة المعارف اسلامی - الصفحة ٢٢٤١
بهرامشاه ، الملک الامجدبن فرخ شاه بن شاهانشاه بن ایوب ، نوة برادر صلاح الدین . با مرگ پدرش در ٥٧٨، صلاح الدین امارت بَعْلْبَک * را به او داد (عمادالدین کاتب ، گ ٣٦ر، که ابوشامه ، ص ٣٣ـ٣٤ نیز از او پیروی کرده است ) و پس از مرگ صلاح الدین و تقسیم شدن قلمرو ایوبی ، بهرامشاه بعلبک را حفظ کرد و از آن پس ظاهراً همواره دست نشاندة وفادار امیرانِ ایوبی حاکم بر دمشق بوده است (ابن واصل ، ذیل سالهای ٥٩٩، ٦٠٣، ٦٠٦، ٦١٨، ٦٢٣). وی در پایان حیات خود با رقبایی روبرو شد که الملک العزیز عثمان ، امیر بانیاس * و پسر الملک العادل ، از آنان حمایت می کرد. در برابر آنان ، الناصر داوود، صاحب دمشق ، به پشتیبانی از بهرامشاه برخاست ، اما چون الملک الکامل و الملک الاشرف برای بیرون آوردن دمشق از دست داوود، اختلافات خود را کنار گذاشتند، بهرامشاه قربانی شد. الاشرف ، پس از ده ماه محاصره ، سرانجام بعلبک را به قلمرو خود افزود و بهرامشاه به دمشق رفت (٦٢٦) و سال بعد به دست غلامی که از او کینه ای در دل داشت کشته شد (همان ، ذیل سالهای ٦٢٥ـ٦٢٧؛ سبط ابن جوزی ، ص ٤٤١).
بهرامشاه در میان معاصرانش کمتر به امیری و بیشتر به عنوان برجسته ترین ادیب دودمان ایوبی شناخته می شد. او مجلس کوچکی از ادبا تشکیل داده بود و خود دیوان شعری داشت که موجود است اما هنوز چاپ نشده است (رِکابی ، ص ٢٢١ و پانویس ٣).
منابع :
(١) ابن واصل ، مُفرَّج الکروب فی اخبار بنی ایوب ، قاهره ١٩٥٣ـ١٩٧٢؛
(٢) ابوشامه ، کتاب الروضتین فی اخبارالدولتین ، چاپ ابوالسعود، قاهره ١٢٨٧ـ١٢٨٨/١٨٧٠ـ١٨٧١؛
(٣) سبط ابن جوزی ، مرآة الزمان ، چاپ جوت ؛
(٤) عمادالدین کاتب ، البرق الشامی ، نسخة خطی کتابخانة بودلیان ، ش ٤٢٥ Marsh ؛
(٥) J. Rikabi, La poإsie profane sons les Ayyubides.
نیز
(٦) EI ٢ , s.v. "Ayyu ¦bids" (by Cl. Cahen);
(٧) H. Gottschalk, A l-Malik al-Ka ¦mil , ١١١, ١٢٩-١٣٠, with notes.
/ کلود کاهن ( د. اسلام ) /