دانشنامه جهان اسلام - بنیاد دائرة المعارف اسلامی - الصفحة ١٤٣٤
Ø¨ÙØ·Ø±Ùس کَرامه ، دولتمرد Ùˆ نویسندة مسیØÛŒ عرب . در ١١٨٨ در ØÙمص متولد شد. مذهب خانوادة کرامه ارتدوکس یونانی بود، اما ÙˆÛŒ به Ø§ØªÙØ§Ù‚ پدرش ابراهیم کرامه به مذهب کاتولیکی یونان گروید Ùˆ به همین دلیل ناگزیر به عَکّا مهاجرت کردند Ùˆ بطرس در آنجا به خدمت پاشا علی الاسعد درآمد (١٢٢١). در ١٢٢٦ به لبنان نقل مکان کرد Ùˆ در آنجا آموزگار پسران امیر بشیرالشÙهابی Ùˆ رئیس دبیرخانة او شد. پس از خلع بشیر در ١٢٥٦ØŒ همراه او به مالت Ùˆ سپس به قسطنطنیه Ø±ÙØª Ùˆ در آنجا، به سبب مهارت در زبانهای عربی Ùˆ ترکی ØŒ منشی سلطان Ùˆ مترجم دربار شد. بطرس در ١٢٦٧ در استانبول درگذشت .
بطرس اشعار بسیاری به زبان عربی سروده است Ú©Ù‡ غالب آنها در دیوانش ØŒ سَجع الØÙŽÙ…امه ÙÛŒ دیوان المعلّم بطرس کرامه ØŒ گردآوری شده است .
زمانی منتقدی مسلمان به یکی از Ù…ØµÙ†Ù‘ÙØ§Øª عربی بطرس انتقاد کرده بود Ùˆ ÙˆÛŒ ضمن مقامه ای پر شور پاسخ داد Ú©Ù‡ لازمة تعالی در ادب عرب Ùˆ استادی در زبان عربی مسلمان بودن نیست . این مقامه ØŒ سوای موضوع اصلی اختلا٠، بر مداری کاملاً اسلامی است Ø› نظریات طرÙین به صورت منظوم بیان شده ØŒ Ùˆ بطرس نیز از شکلهایی بیانی Ø§Ø³ØªÙØ§Ø¯Ù‡ کرده است Ú©Ù‡ با معیارهای معمول اسلامی چندان ØªÙØ§ÙˆØªÛŒ ندارد؛ مثلاً مقامه اش را چنین آغاز Ù…ÛŒ کند: «بسم اللّه الرØÙ…Ù† الرØÛŒÙ… . الØÙ…دللّه ربّالعالمین : Ù…'Ù„ÙÚ© یوم الدین ...»
دستخط بطرس بن ابراهیم کرامه
منتقدان منص٠مسلمان ارزش شعر بطرس را Ù…ÛŒ شناختند، Ùˆ یکی از آنها، عبدالجلیل البصری (١١٩٠Ù€١٢٧٠) است Ú©Ù‡ شعری سرود Ùˆ در آن ØŒ میان بطرس Ùˆ بزرگترین مخال٠او به داوری پرداخت Ùˆ به Ù†ÙØ¹ بطرس رأی داد.
منابع : جرجی زیدان ØŒ تراجم مشاهیرالشرق ÙÛŒ القرن التاسع
عشر ØŒ قاهره ١٩٠٣ØŒ ج ٢ØŒ ص ١٨٩Ù€١٩٢Ø› یوس٠الیان سرکیس ØŒ معجم
المطبوعات العربیة Ùˆ المعربة ØŒ قاهره ١٣٤٦/١٩٢٨ØŒ ج ٢ØŒ ستون ١٥٥٠Ù€ ١٥٥١Ø› Ù„ . شیخو، «الا´داب العربیة ÙÛŒ القرن التاسع عشر»، المشرق ØŒ ١٠ (١٩٠٧)ØŒ ص ٩٤٦Ù€٩٤٨ØŒ ١٠٣٩Ù€١٠٤٤Ø› عمررضا Ú©ØØ§Ù„Ù‡ ØŒ معجم المؤلÙین ØŒ بیروت ( تاریخ مقدمه ١٣٧٦ ) ØŒ ج ٣ØŒ ص ٤٧Ù€٤٨Ø›
R.Y.Ebied and M. J. L. Young,"The `Kha  liyyah' ode of But ¤ rus Kara  mah: a nineteenth-century literary dispute", JSS , XXII (١٩٧٧), ٦٩-٨٠; G. Graf, Geschichte der christlichen arabischen Literatur,  v, ٣٠٣-٣٠٥.
/ ر. ی . عبید و م . ج . ل . یانگ ( د. اسلام . ضمیمه ) /