دانشنامه جهان اسلام - بنیاد دائرة المعارف اسلامی - الصفحة ٣٨٣٨
تِلِگدی ، ژیگموند ، زبان شناس و ایران شناس مجاری .
وی در ٢٩ دسامبر ١٩٠٩/ ١٦ ذیحجّة ١٣٢٧ به دنیا آمد. زبانهای سامی و ایرانی را در دانشگاههای بوداپست و برسلاو و پاریس فرا گرفت و در ١٩٣٣/ ١٣١٢ ش ، رسالة دکتری خود را با عنوان > آواشناسی وامواژه های ایرانی در آرامی تلمودی < نوشت که در ١٩٣٥/ ١٣١٤ ش در > مجلة آسیایی < انتشار یافت . وی در تاریخ فارسی نو به تحقیق پرداخت و آن را بازسازی کرد و توانست با روشهای مبتکرانه در اعماق دورة پیش از تاریخ زبانهای ایرانی جدید نفوذ کند. می توان پذیرفت که شیوة محتاطانه و جامع نگر درکار و پیروزیهای تلگدی در بازسازیهای تجربی و ذهنی در قلمرو زبان فارسی ، از آنجا به دست آمد که وی در فرضیات و روشهای خود همواره می کوشید آرای اندیشمندان پیشین را بیازماید؛ از جمله ، آرای زبان شناسان بزرگ قرن دوازدهم و سیزدهم / هجدهم و نوزدهم و آرای امانوئل کانت و سایر نمایندگان فلسفة کلاسیک آلمانی و دوران روشنگری و عقل گرایی را. تلگدی در ٥ مارس ١٩٩٤/ ١٤ اسفند ١٣٧٣، در بوداپست درگذشت .
بعضی از آثار تلگدی در بارة زبانهای ایرانی اینهاست : > «در بارة ترکیب اجزا در فارسی نو» < (١٩٥٥، در مجلة > مجموعه مقالات زبان شناسی در مجارستان < )؛ > «تذکری در بارة برخی نظریات در بارة انواع واژه ها» < (١٩٥٨ در مجلة > مجموعه مقالات زبان شناسی در مجارستان < )؛ > «سازه شناسی فارسی نو» < (مجلة > مجموعه مقالات شرق شناسی در مجارستان < ، ١٩٦١، ص ١٨٥ـ١٩٩)؛
> «در بارة یک نمونه از ساختار متشابهات در فارسی » < (مجلة > مجموعه مقالات شرق شناسی در مجارستان < ، ١٩٦٤، ص ٢٣٧ـ٢٦١)؛ > «نظر هومبولت در بارة زبان فارسی و مقایسة زبانها» < ( > متون و یادگارها < ، لیدن ١٩٩٠، ش ١٦)؛ > «ملاحظاتی در بارة وامواژه های عربی در فارسی » < (١٩٧٤ در مجلة > مجموعه مقالات ایران شناسی < ، ص ٣٣٧ـ ٣٤٥).
/ رودلف روژیچکا ، برگرفته از > سالنامة فرهنگستان علوم لایپزیگ ، ١٩٩٣ـ١٩٩٤ < /