شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٧٥٨ - خير (آل عمران/ ٢٦ )
«تخيّر» به معنى «برگزيدن و انتخاب كردن» است.
قاموس قرآن مىگويد «اختيار بعد از اختيار» است مانند «تجرّع» كه جرعه جرعه نوشيدن است و در اين صورت معنى آيۀ مورد بحث آن است كه «نوجوانان بهشتى هر نوع ميوهاى كه مايل باشند پىدرپى اختيار مىكنند»وَ فٰاكِهَةٍ مِمّٰا يَتَخَيَّرُونَواقعه/ ٢٠.
آيۀ فوق دربارۀ يكى ديگر از نعمتهاى مادى مقربان در بهشت است، البته از بعضى ديگر از آيات قرآن استفاده مىشود كه شاخههاى درختان بهشتى كاملا در دسترس بهشتيان است، به طورى كه بهآسانى مىتوانند از هرگونه ميوهاى شخصا تناول كنند اين معنى دربارۀ غذاهاى ديگر بهشتى نيز مسلما صادق است، ولى شك نيست چنانچه خدمتكارانى آنچنان غذاهايى را براى آنها بياورند لطف و صفاى ديگرى دارد و به تعبير ديگر اين يك نوع احترام و اكرام بيشتر نسبت به بهشتيان و رونق و صفاى افزونتر براى مجالس انس آنهاست، حتى در مجالس معمول دنيا نيز بسيار مىشود كه با وجود قرار داشتن ميوه و غذا در دسترس ميهمانان، ميزبان شخصا به آنها تعارف مىكند و اين نوعى احترام و محبت محسوب مىشود.
اين نكته قابل ذكر است كه در مورد ميوه تعبير به «يتخيّرون» (انتخاب مىكنند) و در مورد گوشت «يشتهون»[**](اشتها دارند) شده است بعضى از مفسران خواستهاند در ميان اين دو تعبير تفاوتى قائل شوند، ولى بيشتر به نظر مىرسد كه هر دو ناظر به يك معنى است با دو عبارت متفاوت، منظور اين است بهشتيان هر نوع غذايى را بپسندند از سوى خدمتكاران بهشتى در اختيارشان گذاشته مىشود. (ج ٢١٣/٢٣-٢١٤.)
خير: (آل عمران/ ٢٦.)[***]
لفظ «خير» كه معادل فارسى آن «بهتر» است «افعل التفضيل» مىباشد[****]و براى
[*]وَ فٰاكِهَةٍ مِمّٰا يَتَخَيَّرُونَ.واقعه/ ٢٠.
[**]وَ لَحْمِ طَيْرٍ مِمّٰا يَشْتَهُونَ.واقعه/ ٢١.
[***]... بِيَدِكَ اَلْخَيْرُ...«... تمام خوبيها به دست توست...» آل عمران/ ٢٦.
[****] در اين صورت واژۀ «خير» در اصل «أخير» بوده كه همزۀ آن بهواسطۀ كثرت استعمال به خلاف قياس حذف شده است.