شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٣٧١ - جسد (سوره ص/ ٣٤ )
از مجموع آنچه گفته شد ايرادهاى گوناگون و سمپاشيهايى كه در زمينه اين حكم اسلامى مىشود، از ميان خواهد رفت و ثابت مىشود كه اين يك حكم عادلانه و منطقى است. (ج ٣٥٤/٧ تا ٣٥٨.)
ج س د
جسد: (سوره ص/ ٣٤.)[*]
به معنى «جسم بىروح» است و به گفته «راغب» در كتاب «مفردات» مفهومى محدودتر از مفهوم «جسم» دارد، زيرا جسد بر غير انسان اطلاق نمىشود (مگر به طور نادر) ولى جسم اعم است.
از آيۀ مورد بحث اجمالا استفاده مىشود كه موضوع آزمايش سليمان بهوسيلۀ جسد بىروحى بوده است كه بر تخت او در برابر چشمانش قرار گرفت، چيزى كه انتظار آن را نداشت و اميدى به غير آن بسته بود، ولى قرآن شرح بيشترى در اين زمينه نداده است.
مفسران و محدثان در اين زمينه اخبار و تفسيرهايى نقل كردهاند كه از همه موجّهتر و روشنتر اين است كه:
«سليمان» آرزو داشت فرزندان برومند شجاعى نصيبش شود كه در اداره كشور و مخصوصا جهاد با دشمن به او كمك كنند، او داراى همسران متعدد بود، با خود گفت: من با آنها همبستر مىشوم، تا فرزندان متعددى نصيبم شود و به هدفهاى من كمك كنند، ولى چون در اين جا غفلت كرد و«إِنْ شٰاءَ اَللّٰهُ»، همان جملهاى كه بيانگر اتكاى انسان به خدا در همه حال است، نگفت در آن زمان هيچ فرزندى از همسرانش تولد نيافت، جز فرزندى ناقصالخلقه، همچون جسدى بىروح كه آن را آوردند و بر كرسى او افكندند! سليمان سخت در فكر فرورفت و ناراحت شد كه چرا يكلحظه از خدا غفلت كرده و بر نيروى خودش تكيه كرده است، توبه كرد و به درگاه خدا بازگشت.
تفسير ديگرى كه بعد از اين تفسير قابل توجه به نظر مىرسد اين است كه: خداوند
[*]وَ لَقَدْ فَتَنّٰا سُلَيْمٰانَ وَ أَلْقَيْنٰا عَلىٰ كُرْسِيِّهِ جَسَداً ثُمَّ أَنٰابَ.«ما سليمان را آزموديم و بر كرسى او جسدى افكنديم، سپس او به درگاه خداوند انابه كرد» ص/ ٣٤.