شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٤٩ - ارض (انبياء/ ١٠٥ )
گاهى نيز به معنى حاجت به طور مطلق استعمال مىشود[*].
و منظور از:«... أُولِي اَلْإِرْبَةِ مِنَ اَلرِّجٰالِ...»نور/ ٣١. در اين جا كسانى هستند كه ميل جنسى و نياز به همسر دارند، بنابراين«... غَيْرِ أُولِي اَلْإِرْبَةِ...»نور/ ٣١. كسانى را شامل مىشود كه اين تمايل در آنها نيست.
در اين كه منظور از اين عنوان چه كسانى است؟ در ميان مفسران گفتگو است:
بعضى آن را به معنى پير مردانى دانستهاند كه شهوت جنسى در آنها خاموش شده است، مانند «القواعد من النساء» (زنانى كه از سر حد ازدواج بيرون رفتهاند و از اين نظر بازنشسته شدهاند).
بعضى ديگر آن را به مردان «خصى» (خواجه) و بعضى به «خنثى» كه آلت رجوليت مطلقاً ندارد، تفسير كردهاند.
اما آنچه بيش از همه مىتوان روى آن تكيه كرد و در چند حديث معتبر از امام باقر (ع) و امام صادق (ع) نقل شده اين است كه منظور از اين تعبير، مردان ابلهى هستند كه بههيچوجه احساس جنسى ندارند و معمولاً از آنها در كارهاى ساده و خدمتكارى استفاده مىكنند.
(ج ٤٥٢/١٤.)
ارض
ارض: (انبياء/ ١٠٥.)[**]
به مجموع كرۀ زمين گفته مىشود و شامل سراسر جهان است مگر اين كه قرينۀ خاصى در كار باشد، گرچه با توجه به آيۀ مورد بحث، در اين جا بعضى احتمال دادهاند كه مراد، وارث شدن سراسر زمين در قيامت است، ولى ظاهر كلمۀ «ارض» هنگامى كه به طور مطلق گفته مىشود، زمين اين جهان است (واژه «ارض» در قرآن بههمينصورت مفرد استعمال شده است).
(*)«مآرب» جمع «مأربة» به همان معناى حاجت و نياز و مقصد است. (نمونه، ج ١٧٨/١٣.)
[**]... أَنَّ اَلْأَرْضَ يَرِثُهٰا عِبٰادِيَ اَلصّٰالِحُونَ.«... بندگان صالح من وارث (حكومت) زمين خواهند شد» انبياء/ ١٠٥.