شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٧١٨ - خلع
خلع
اخلع: (طه/ ١٢.) از ماده «خلع» به معنى «كندن و خارج ساختن (كفش يا جامه)» است.
در اين آيه خداوند به موسى مىفرمايد:
«من پروردگار توام! كفشهايت را بيرون آر[فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَ]كه تو در سرزمين مقدس «طوى» هستى».
منظور از جملۀ«فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَ»چنان كه از ظاهر آيه پيداست، اين است كه به موسى دستور داده شد به احترام آن سرزمين مقدس، كفشهاى خود را از پا بيرون آورد و با خضوع و تواضع در آن وادى گام نهد، سخن حق را بشنود و فرمان رسالت را دريافت دارد، ولى بعضى از مفسران به پيروى پارهاى از روايات مىگويند: اين به دليل آن بوده است كه چرم آن كفش از پوست حيوان مرده بوده است! اين سخن علاوه بر اين كه در حد خود سخن بعيدى به نظر مىرسد، چرا كه دليلى نداشت موسى (ع) از چنان پوست و كفش آلودهاى استفاده كند، مورد انكار بعضى از روايات ديگر قرار گرفته است و آن روايتى است كه از ناحيۀ مقدس امام زمان (ارواحنا له الفداء) نقل شده كه شديدا اين تفسير را نفى مىكند[١].
در تورات كنونى سفر خروج فصل سوم نيز همان تعبيرى كه در قرآن وجود دارد ديده مىشود.
بعضى ديگر از روايات كه اشاره به تأويل آيه و بطون آن دارد مىگويد:
«منظور از«فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَ»اين است كه دو ترس و وحشت را از خود دور كن، خوف از اين كه خانوادهات كه مورد علاقۀ توست در اين بيابان از بين برود، و خوف از فرعون![٢]» در حديث ديگرى از امام صادق (ع) مطلب جالبى در همين رابطه از زندگى موسى نقل
[١]نور الثقلين، ج ٣٧٣/٣.
[٢] همان مدرك، صفحه ٣٧٤.