شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٦١ - (سور١٧٢٨ نمل آي١٧٢٨ ٤٩ )
«اصلاح بال» مخصوص مؤمنان است كه هم داراى آرامش فكرند و هم پيروزى در برنامههاى عملى، و به اين ترتيب اصلاح بال دامنۀ گستردهاى دارد كه همۀ اينها را شامل است و چه نعمتى از اين بالاتر كه انسان روحى آرام و قلبى مطمئن و برنامههايى مفيد و سازنده داشته باشد. (ج ٣٩٤/٢١.)
ب ى ت
بيوت: (نحل/ ٨٠.)[*]
جمع «بيت» به معنى «اتاق يا خانه» است و واژۀ «بيتوته» كه اين كلمه از آن گرفته شده است در اصل به معنى توقف شبانه مىباشد و ازآنجا كه انسان از اتاق و خانۀ خود بيشتر براى آرامش در شب استفاده مىكند، كلمۀ «بيت» به آن اطلاق شده است.[**](ج ٣٤٣/١١.)
لَنُبَيِّتَنَّهُ:(سورۀ نمل آيۀ ٤٩.)[***]
از «تبييت» به معنى «شبيخون زدن و حملۀ غافلگيرانه» است. (واژۀ «بيات» هرگاه مصدر باشد به معنى «شب ماندن در جايى و بر دشمن شبيخون زدن و نيز ناگاه گرفتن» است
[*]وَ اَللّٰهُ جَعَلَ لَكُمْ مِنْ بُيُوتِكُمْ سَكَناً وَ جَعَلَ لَكُمْ مِنْ جُلُودِ اَلْأَنْعٰامِ بُيُوتاً...«و خدا براى شما از خانههايتان محل سكونت و (آرامش) قرار داد و از پوست چهار پايان نيز براى شما خانههايى قرار داد...» نحل/ ٨٠.
[**] با توجه به آيۀ مورد بحث (نحل/ ٨٠) گرچه در زمان ما خيمههايى كه از پوست بسازند كم است، ولى اين آيه نشان مىدهد كه در آن عصر، خيمههاى چرمى از بهترين خيمهها محسوب مىشده كه قرآن روى آن انگشت گذارده است، شايد به اين دليل باشد كه در برابر بادهاى سوزان بيابانهاى حجاز اين گونه خيمهها از همه امنتر بوده است.
[***]قٰالُوا تَقٰاسَمُوا بِاللّٰهِ لَنُبَيِّتَنَّهُ وَ أَهْلَهُ...«... آنها گفتند: بياييد قسم ياد كنيد به خدا، كه بر او (صالح) و خانوادهاش شبيخون مىزنيم...» نمل/ ٤٩. (موضوع آيه، دربارۀ داستان «صالح» و قومش و توطئه قتل صالح از ناحيه ٩ گروهك كافر و منافق و خنثى شدن توطئه آنهاست).