و اما اين كه منظور از «ارض» در آيۀ ١٠٤ سورۀ اسراء[*]، كدام سرزمين است‌؟ در همين آيه مى‌خوانيم كه خداوند به بنى اسرائيل دستور داد اكنون كه بر دشمن پيروز شديد در ارض معهود سكونت جوييد حال بايد ببينيم كه آيا منظور سرزمين مصر است (همين كلمه قبل از آيۀ مورد بحث به همين معنى آمده، آنجا كه مى‌گويد فرعون مى‌خواست آنها را از آن سرزمين بيرون كند و آيات ديگر قرآن نيز مى‌گويد كه بنى اسرائيل وارث فرعونيان شدند). يا اين كه اشاره به سرزمين مقدس فلسطين است، زيرا بنى اسرائيل بعد از اين ماجرا به‌سوى سرزمين فلسطين رفتند و مأمور شدند كه در آن وارد شوند. ولى ما بعيد نمى‌دانيم هر دو سرزمين منظور بوده باشد، زيرا بنى اسرائيل به شهادت آيات قرآن وارث زمينهاى فرعونيان شدند و هم مالك سرزمين فلسطين.

دربارۀ «ارض مقدّسة» كه در آيۀ ٢١ سورۀ مائده به آن اشاره شده، بعضى آن را سرزمين بيت المقدس و بعضى شام و بعضى ديگر اردن يا فلسطين يا سرزمين طور مى‌دانند، اما بعيد هم نيست كه منظور از سرزمين مقدس تمام منطقه شامات بوده باشد، زيرا اين منطقه به گواهى تاريخ مهد پيامبران الهى و سرزمين ظهور اديان بزرگ و در طول تاريخ مدتها مركز توحيد و خداپرستى و نشر تعليمات انبياء بوده و به‌همين‌جهت نام سرزمين مقدس براى آن انتخاب شده است، اگرچه گاهى به خصوص منطقۀ بيت المقدس نيز اين نام اطلاق مى‌شود (ج ٣٣٧/٤، ج ٣١٣/١٢، ج ٥١٥/١٣.)

ا ر ك

ارائك: (كهف/ ٣١.)[**]

جمع «اريكه» به تختى مى‌گويند كه اطراف آن از هر طرف به صورت سايبان پوشانيده شده و در اصل به گفتۀ «راغب» از «اراك» كه نام درخت معروفى است گرفته شده، چرا كه گاهى عربها از اين درخت، سايبانهاى مخصوصى مى‌ساختند، و يا از «اروك» كه به معنى اقامت و توقف است مى‌باشد.

[*]وَ قُلْنٰا مِنْ بَعْدِهِ لِبَنِي إِسْرٰائِيلَ اُسْكُنُوا اَلْأَرْضَ‌...«و بعد از آن به بنى اسرائيل گفتيم در اين سرزمين (مصر و شام) ساكن شويد...» اسراء/ ١٠٤.

[**]... مُتَّكِئِينَ فِيهٰا عَلَى اَلْأَرٰائِكِ‌...«... در حالى كه بر تختها تكيه كرده‌اند...» كهف/ ٣١.