شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٩٩ - باسقات (ق/ ١٠)
گفته مىشود كه يك مصداق آن «فرش» است.
آيۀ مورد بحث يكى از نشانههاى توحيد در عالم بزرگ است و از نعمت وجود زمين سخن مىگويد و مىفرمايد:
«خداوند زمين را براى شما فرش گستردهاى قرار داد» نه آنچنان خشن است كه نتوانيد برآن استراحت و رفت و آمد كنيد و نه آنچنان نرم است كه در آن فرورويد و قدرت حركت نداشته باشيد، نه چنان داغ و سوزان است كه از گرمايش به زحمت بيفتيد و نه چنان سرد و بىحرارت است كه زندگى روى آن براى شما مشكل شود، به علاوه بساطى است گسترده و آماده و داراى همه نيازمنديهاى زندگى شما. (ج ٧٨/٢٥.)
بَسْطَةً:(بقره/ ٢٤٧)[*]
از همان مادّۀ «بسط» به معنى «فراخى و گسترش» است و قبلا گفتيم كه اين مادّه و مشتقات آن در قرآن مجيد به معانى و تعابير مختلفى به كار گرفته شده است، مثلا در آيۀ مورد بحث، كلمۀ «بسطة» (گسترش) اشاره به وسعت وجودى انسان در پرتو علم و قدرت است، يعنى انسان در پرتو دانش و فرزانگى و همچنين نيروى جسمى كافى از نظر وجود و هستى وسعت مىيابد و گستردهتر مىشود. (ج ١٧٢/٢.)
ب س ق
باسقات: (ق/ ١٠)[**]
جمع «باسقه» به معنى «مرتفع و بلند» است: بسق النّخل. «درخت خرما بلند شد» اسم فاعل آن «باسق» به معنى نخل بالنده و بلند (نخلى كه ارتفاعش زياد باشد).
(ج ٢٣٦/٢٢.)
[*]... وَ زٰادَهُ بَسْطَةً فِي اَلْعِلْمِ وَ اَلْجِسْمِ...«... (گفت: خدا او را بر شما برگزيده) و علم و (قدرت) جسم او را وسعت بخشيده...» بقره/ ٢٤٧.
[**]وَ اَلنَّخْلَ بٰاسِقٰاتٍ لَهٰا طَلْعٌ نَضِيدٌ.«و نخلهاى بلندقامت كه ميوههاى متراكم دارند» ق/ ١٠.