شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٤٠ - «تؤوى» (احزاب/ ٥١ )
ا و ى
آوى: (يوسف/ ٩٩.)[*]
چنان كه «راغب» در كتاب مفردات مىگويد: در اصل به معنى «انضمام چيزى به چيز ديگر» است و با توجه به آيۀ مورد بحث، انضمام كردن يوسف، پدر و مادرش را به خود، كنايه از در آغوش گرفتن آنهاست. (ج ٧٩/١٠.)
«تؤوى»: (احزاب/ ٥١.)[**]
از «ايواء» به معنى «كسى را نزد خود جاى دادن (و پناه دادن)» است.
آيۀ مورد بحث در مورد به تأخير انداختن موعد ديدار پيامبر اكرم (ص) با همسران خويش است كه خداوند، خطاب به آن حضرت مىفرمايد:
«مىتوانى (موعد) هريك از همسرانت را بخواهى به تأخير بيندازى و به وقت ديگرى موكول كنى و هركدام را بخواهى نزد خود جاى دهى» احزاب/ ٥١.
مىدانيم يكى از احكام اسلام در مورد همسران متعدد، آن است كه شوهر، اوقات خود را در ميان آنها به طور عادلانه تقسيم كند، اگر يك شب نزد يكى از آنهاست، شب ديگر نزد ديگرى باشد، تفاوتى در ميان زنان از اين نظر وجود ندارد و اين موضوع را در كتب فقهى به عنوان «حق قسم» تعبير مىكنند.
يكى از خصايص پيامبر (ص) اين بود كه به خاطر شرايط خاص زندگى طوفانى و بحرانىاش، مخصوصا در زمانى كه در مدينه بود و در هر ماه تقريبا يك جنگ بر او تحميل مىشد و در همين زمان همسران متعدد داشت، رعايت حق قسم به حكم آيۀ فوق از او ساقط بود و مىتوانست هرگونه اوقات خود را تقسيم كند، هرچند او با اين حال حتى الامكان مساوات و عدالت را - چنان كه در تواريخ اسلامى صريحا آمده است - رعايت مىكرد.
[*]فَلَمّٰا دَخَلُوا عَلىٰ يُوسُفَ آوىٰ إِلَيْهِ أَبَوَيْهِ...«هنگامى كه بر يوسف وارد شدند او پدر و مادر خود را در آغوش گرفت...» يوسف/ ٩٩.
[**]تُرْجِي مَنْ تَشٰاءُ مِنْهُنَّ وَ تُؤْوِي إِلَيْكَ مَنْ تَشٰاءُ...احزاب/ ٥١.