شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٦٢٩ - «يحيف» (نور/ ٥٠ )
ح ى ف
«يحيف»: (نور/ ٥٠.)[*]
در اصل از مادّۀ «حيف» به معنى «جور و ستم» است.
«راغب» در مفردات «حيف» را به معنى «انحراف در حكم و تمايل به يكى از دو سو» دانسته است.
آيۀ مورد بحث ريشههاى اصلى و انگيزههاى عدم تسليم (گروهى از منافقان) را در برابر داورى خدا و پيامبرش (ص) بيان مىكند و مىگويد:
«آيا در دلهاى آنها بيمارى است؟ يا شك و ترديد دارند؟ يا مىترسند خدا و رسولش بر آنها ستم كند؟...» آيه فوق، ريشههاى تخلف و اعراض از داورى خدا و رسولش (ص) را در سه جمله بيان كرده است:
«بيمارى نفاق» كه از صفات منافقان است، آنها اظهار ايمان مىكنند، اما به خاطر انحرافى كه در دل دارند هرگز تسليم داورى خدا و پيامبر (ص) نيستند يا اگر بيمارى نفاق بر دلهاى آنها چيره نشده «به راستى در شك و ترديدند» و طبيعى است شخصى كه در پذيرش يك آيين مردد است تسليم لوازم ان نخواهد بود.
يا اين كه اگر نه آن است و نه اين و از مؤمنانند «آيا به راستى مىترسند كه خدا و رسولش بر آنها ظلم و ستم كند؟»(أَمْ يَخٰافُونَ أَنْ يَحِيفَ اَللّٰهُ عَلَيْهِمْ وَ رَسُولُهُ). نور/ ٥٠.
در حالى كه اين تناقض آشكارى است، كسى كه پيامبر اسلام (ص) را فرستادۀ خدا و بيانگر رسالت او مىداند و حكمش را حكم خدا مىشمارد ممكن نيست احتمال ظلم و ستم دربارۀ او بدهد... (ج ٥١٦/١٤.)
[*]أَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ أَمِ اِرْتٰابُوا أَمْ يَخٰافُونَ أَنْ يَحِيفَ اَللّٰهُ عَلَيْهِمْ وَ رَسُولُهُ...نور/ ٥٠.