شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢١٢ - بَعْث (در آي١٧٢٨ ٦٠ سور١٧٢٨ انعام)
ديدگان خلايق مستور است و به كنه ذات و باطن اشياء آگاه، و خود، باطن على الاطلاق است و اين صفت در غير او نسبى است و نيز ظهور و بطونش زمانى و مكانى نيست، زيرا خود خالق زمان و مكان و محيط به تمام موجودات است. (با اقتباس و تلخيص از الميزان)
بِطانَة: (آل عمران/ ١١٨.)[*]
در لغت به معنى «لباس زيرين» و مقابل آن «ظهارة» به معنى «لباس رويين» است و در آيۀ مورد بحث كنايه از «محرم اسرار» مىباشد. [ج ٦٣/٣.]
بَطائن: (الرحمن/ ٥٤.)[**]
جمع «بطانه» به معنى «استر» است. در كتاب «الاتقان» آمده است كه واژۀ «بطائنها» در آيۀ مورد بحث، به معناى «ظواهرها» مىباشد.[***](ج ١٦٦/٢٣.)
ب ع ث
بَعْث: (در آيۀ ٦٠ سورۀ انعام)[****]
به معنى «بر انگيختن» و در آيۀ مورد بحث به معنى «بر انگيختن از خواب و بيدار كردن» است.
بايد توجه داشت كه عنوان «بعث» (بر انگيختن) هميشه در مورد پيامبران و مؤمنان به كار نرفته، بلكه در غير آنها نيز در قرآن استعمال شده است، مانند آنچه در داستان «هابيل» و
[*]يٰا أَيُّهَا اَلَّذِينَ آمَنُوا لاٰ تَتَّخِذُوا بِطٰانَةً مِنْ دُونِكُمْ...«اى كسانى كه ايمان آوردهايد محرم اسرارى از غير خود انتخاب نكنيد...» آل عمران/ ١١٨.
[**]مُتَّكِئِينَ عَلىٰ فُرُشٍ بَطٰائِنُهٰا مِنْ إِسْتَبْرَقٍ...«اين در حالى است كه آنها بر فرشهايى تكيه كردهاند كه آستر آنها از پارچههاى ابريشمين است...» الرحمن/ ٥٤.
[***] ترجمۀ الاتقان، ج ٤٧٠/٢.
[****]... ثُمَّ يَبْعَثُكُمْ فِيهِ لِيُقْضىٰ أَجَلٌ مُسَمًّى...«سپس شما را در روز (از خواب) بر مىانگيزد (و اين وضع همچنان ادامه دارد) تا مدت و سرآمد معينى فرارسد...» انعام/ ٦٠.