شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٨٦ - اَمْ
پيامبرى است كه در صدر سخن آمده است.
«سَلاٰمٌ عَلىٰ نُوحٍ فِي اَلْعٰالَمِينَ-سَلاٰمٌ عَلىٰ إِبْرٰاهِيمَ-سَلاٰمٌ عَلىٰ مُوسىٰ وَ هٰارُونَ»بنابراين در اين جا هم: سلام على الياسين، سلام بر الياس خواهد بود (دقت كنيد).
نكتهاى كه در اين جا بايد مورد توجه قرار گيرد اين است كه در بسيارى از تفاسير، حديثى نقل شده كه سند آن به ابن عباس بر مىگردد و او مىگويد: منظور از «آل ياسين» آل محمد (ص) است، چرا كه «ياسين» از اسماء پيامبر اسلام (ص) است.
در معانى الاخبار صدوق در بابى كه براى تفسير «آل ياسين» ذكر كرده، پنج حديث در همين زمينه نقل شده كه هيچكدام از آنها به ائمۀ اهل بيت - جز يك حديث - منتهى نمىشود و راوى آن حديث، شخصى به نام «كادح» يا «قادح» است[١]كه در كتب رجال، خبرى از او نيست.
ازآنجا كه اين اخبار روى فرض اين است كه قرائت آيۀ فوق را به صورت سلام على آل ياسين بخوانيم و هماهنگى آيات را ناديده بگيريم و اسناد اين روايات نيز چنان كه ديديم قابل گفتگوست، بهتر اين است كه از قضاوت دربارۀ اين روايات خوددارى كنيم و علم آن را به اهلش بسپاريم. (ج ١٤٤/١٩-١٤٥.)
اَمْ
اَمْ حرف عطف است كه با آن جملۀ استفهامى را بر جملۀ استفهامى ديگر عطف مىكنند و به اين ترتيب معنى استفهام را مىدهد، منتها هميشه به دنبال استفهام ديگرى قرار گرفته است.
دربارۀ معنى «ام» در آغاز آيۀ:أَمْ يَقُولُونَ اِفْتَرٰاهُ...«بلكه آنها مىگويند اين (قرآن) را به دروغ (به خدا) نسبت مىدهد...» هود/ ١٣.
مفسران دو احتمال دادهاند، يكى اين كه به معنى «او» (يا) بوده باشد و ديگر اين كه به معنى «بل» (بلكه) است[*]. (ج ٣١٢/٧، ج ٤٠/٩.)
[١]معانى الاخبار، ص ١٢٢، چاپ جامعة المدرسين قم.
[*] «راغب» در معناى «ام» مىگويد: «اگر در جملاتى كه آغازشان حرف استفهام (أ) باشد و