مصدر است و به معنى الفت بخشيدن و «الفت» به معنى اجتماع توأم با انسجام و انس و التيام است و اين كه بعضى «ايلاف» را به «مؤالفت و عهد و پيمان» تفسير كرده‌اند، نه تناسبى با اين واژه دارد كه مصدر باب افعال است، و نه به محتواى آيات اين سوره.

به هر حال منظور ايجاد الفت ميان قريش و سرزمين مقدس مكّه و خانۀ كعبه است، زيرا آنها و تمام اهل مكه به خاطر مركزيت و امنيّت اين سرزمين در آنجا سكنا گزيده بودند. بسيارى از مردم حجاز هر سال به آنجا مى‌آمدند، مراسم حج به‌جامى‌آوردند و مبادلات اقتصادى و ادبى داشتند و از بركات مختلف اين سرزمين استفاده مى‌كردند.

همۀ اينها در سايۀ امنيّت ويژۀ آن بود، اگر با لشكركشى ابرهه و امثال او اين امنيّت خدشه‌دار مى‌شد خانۀ كعبه ويران مى‌گشت و ديگر كسى با اين سرزمين الفتى پيدا نمى‌كرد.

نكتۀ ديگرى كه خداوند در آيۀ ١٠٣ سورۀ آل عمران[**]به آن اشاره مى‌كند، مسئله «تأليف قلوب مؤمنان» است كه اين مسئله را به خود نسبت مى‌دهد و مى‌گويد: خدا در ميان دلهاى شما الفت ايجاد كرد و با اين تعبير، اشاره به يك معجزۀ اجتماعى اسلام شده، زيرا اگر سابقه دشمنى و عداوت پيشين عرب را درست دقت كنيم كه چگونه كينه‌هاى ريشه‌دار در طول سالهاى متمادى در دلهاى آنها انباشته شده بود و چگونه يك موضوع جزئى و ساده كافى بود آتش جنگ خونينى در ميان آنها بيفروزد مخصوصا با توجه به اين كه مردم نادان و بى‌سواد و نيمه وحشى معمولا افرادى لجوج و انعطاف‌ناپذيرند و به آسانى حاضر به فراموش كردن كوچك‌ترين مسائل گذشته نيستند، در اين صورت اهمّيت اين «معجزۀ بزرگ

[*]لِإِيلاٰفِ قُرَيْشٍ‌.«(مجازات اصحاب فيل) به خاطر اين بود كه قريش (به اين سرزمين مقدس) الفت گيرند (و مقدمات ظهور پيامبر فراهم شود)» قريش/ ١.

[**]... وَ اُذْكُرُوا نِعْمَتَ اَللّٰهِ عَلَيْكُمْ إِذْ كُنْتُمْ أَعْدٰاءً فَأَلَّفَ بَيْنَ قُلُوبِكُمْ فَأَصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهِ إِخْوٰاناً...«... و نعمت (بزرگ) خدا را بر خود به ياد آريد كه چگونه دشمن يكديگر بوديد و او در ميان دلهاى شما الفت ايجاد كرد و به بركت نعمت او برادر شديد...» آل عمران/ ١٠٣.