شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٩ - هجرت ابراهيم
و مىدانيم اين ماجرا قبل از درگيرى شديد با بتپرستان و داستان آتشسوزى او بوده است، و اگر آنچه را بعضى از مورخان نوشتهاند كه ابراهيم به هنگام داستان آتشسوزى ١٦ ساله بود به آن بيفزاييم ثابت مىشود كه او از همان آغاز نوجوانى، اين رسالت بزرگ را بر دوش گرفته بود.
به هر حال ماجراى درگيرى ابراهيم با بتپرستان، هر روز شديدتر مىشد، تا به شكستن همۀ بتهاى بتخانه بابل (به استثناى يك بت بزرگ) با استفاده از يك فرصت كاملا مناسب، انجاميد! ماجراى مخالفت و مبارزۀ ابراهيم با بتها و بتپرستان، سرانجام به گوش نمرود رسيد و او را احضار كرد و پرسيد: اگر تو اين بتها را نمىپرستى، پس پروردگار تو كيست؟ گفت: همان كسى كه حيات و مرگ به دست اوست.
نمرود گفت: مگر نمىبينى مجرم محكوم به اعدام را آزاد مىكنم، و زندانى غير محكوم به اعدام را اگر بخواهم اعدام مىكنم! ابراهيم كه در پاسخ فوقالعاده مهارت داشت، با استمداد از قدرت نبوت به او گفت:
تنها حيات و مرگ نيست كه به دست خداست، همۀ عالم هستى به فرمان اويند، مگر نمىبينى صبحگاهان خورشيد به فرمان او از افق مشرق سر بر مىآورد و شامگاهان به فرمانش در افق مغرب فرومىرود؟ اگر تو حكمروا بر پهنۀ جهان هستى مىباشى، فردا اين قضيه را عكس كن، تا خورشيد از مغرب سر بر آورد و در مشرق فرونشيند.
نمرود چنان مبهوت شد كه توانايى سخن گفتن را در برابر او از دست داد (بقره/ ٢٥٨.).
هجرت ابراهيم
دستگاه حكومت جبار نمرود كه احساس كرد اين جوان به تدريج به صورت كانون خطرى براى حكومت خودكامۀ او در آمده و ممكن است سبب بيدارى و آگاهى تودههاى تحت ستم شود، تصميم گرفت با دامن زدن به تعصبات جاهلانۀ بتپرستان، كار ابراهيم را يكسره كند و با مراسم خاصى كه در سوره انبياء آمده است، او را در برابر ديدگان همه در ميان دريايى از آتش كه براثر جهل مردم و جنايت نظام حاكم برافروخته شده بود، بسوزاند.
اما هنگامى كه آتش به فرمان خدا خاموش گشت و ابراهيم سالم از آن صحنه بيرون آمد