نقض حكم: حکم قاضِی اِی که با داشتن اهلِیت براِی قضاوت، بر اساس موازِین قضا صورت گرفته، براِی دو طرف دعوا نافذ است و نقض آن جاِیز نِیست؛ مگر آنکه بطلان حکم به دلِیل قطعِی، همچون خبر متواتر و ِیا دلِیل ظنِّی معتبر بر اثر کوتاهِی قاضِی در اجتهاد و ِیا غفلت وِی، آشکار گردد. آِیا نقض حکم صادر شده به سبب اجتهاد صحِیح، با اجتهاد صحِیح دِیگر، جاِیز است ِیا نه؟ مشهور مِیان متأخران عدم جواز است (٦) (←تجدِید نظر).

اگر قاضِی در موضوعِی خطا کند؛ بدِین معنا که پس از صدور حکم، معلوم شود مستندات وِی صحِیح نبوده است، مانند اِینکه شهود هنگام شهادت فاسق بوده اند و قاضِی نمِی دانسته است، آِیا نقض حکم وِی جاِیز است؟ مسئله محل بحث و اختلاف است. برخِی نقض چنِین حکمِی را جاِیز دانسته اند. برخِی جواز را به صورتِی محدود کرده اند که فسق شهود به گونه اِی آشکار شود که معلوم گردد قاضِی در حکم خطا و ِیا غفلت کرده است. (٧)

(١) لسان العرب و مجمع البحرين، واژه «نقض».

(٢) ذخيرة المعاد/ ٤٤.

(٣) إسراء/ ٣٤.

(٤) تذكرة الفقهاء ٩/ ٣٧٦ - ٣٧٨؛ کشف الغطاء ٤/ ٣٥١ - ٣٥٢؛ جواهر الکلام ٢١/ ٢٩٤.

(٥) كشف الغطاء ٤/ ٣٤٤ و ٣٤٦.

(٦) قواعد الأحكام ٣/ ٤٣٣ ؛ جواهر الكلام ٤٠/ ٩٣ - ٩٤ ؛ القضاء و الشهادات (شيخ انصارِی) / ١٤٢ – ١٥٠.

(٧) جواهر الکلام ٤١/ ١١٦-١١٧.

نقض الاصابع

نَقضُ الأصابِع: شکستن انگشتان (←فرقعه).(١)

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

(١) لسان العرب، واژة «نقض» ؛ ذكرى الشيعة ٤/ ٢١ ؛ روض الجنان ٢/ ٩٠٢.

نَقل ← انتقال

نقل به معنا

نَقل به معنا: بازگو کردن مفاد رواِیت بدون الفاظ صادر از معصوم علِیه السلام.

مقصود از نقل به معنا اِین است که راوِی در مقام نقل رواِیت، عِین الفاظ صـادر از معصوم علِیه السّلام را نقل نمِی کند؛