فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٥١١
نخع آن است که هنگام ذبح حِیوان، سر آن همراه نخاع (←نخاع) برِیده شود، که حرمت ِیا کراهت آن محل اختلاف است(١) (← ذبح).
(١) جواهر الکلام ٣٦/ ١٣٥ ؛ كشف اللثام ٩/ ٢٣٣.
نخل ←خرما
نخود
نُخود: واحد اندازه گِیرِی وزن / واحد اندازه گِیرِی مساحت.
نخود، ِیعنِی همان قِیراط صِیرفِی، معادل ِیک پنجم گرم و ِیک بِیست و چهارم مثقال صِیرفِی و ِیک هِیجدهم مثقال شرعِی است (←مثقال). اِین عنوان به مناسبت در بابهاِیِی چون طهارت، صوم و اطعمه و اشربه به کار رفته است.
بنابر قول برخِی قدما، خون کمتر از ِیک نخود در لباس، نِیاز به شستن آن نِیست.(١)
خوردن خاک حرام است، جز تربت کربلا(← تربت) که خوردن آن در حد ِیک نخود به قصد شفا جاِیز است.(٢)
نخود در دو مورد ِیاد شده به عنوان واحد اندازه گِیرِی مساحت لحاظ شده است.
کفاره آمِیزش با همسر در ِیک سوم اول اِیام حِیض، بنابر مشهور، هِیجده نخود (ِیک مثقال شرعِی)، در ِیک سوم مِیانِی آن، نُه نخود (نصف مثقال شرعِی) و در ِیک سوم آخر آن چهار و نِیم نخود طلا (ِیک چهارم مثقال شرعِی) است.(٣) البته در وجوب ِیا استحباب کفاره اختلاف است (٤)( ← حِیض).
مستحب است انسان در هر ماه، سه روز؛ روزهاِی پنج شنبه اوّل و آخر و نخستِین چهارشنبه بعد از دهم ماه، روزه بگِیرد و در صورت فوت، قضاِی آنها مستحب است و در صورت ناتوانِی از گرفتن روزه، مستحب است براِی هر روز دوازده و شش دهم نخود نقره سکه دار و ِیا ِیک مد طعام به فقِیر بدهد.(٥)
نخود در دو مورد ِیاد شده به عنوان نمونه، به عنوان واحد اندازه گِیرِی وزن لحاظ شده است.