٨. فردِی که براِی نجات جان خود ناگزِیر از خوردن غذاِی انسانِی دِیگر است، بر مالک آن واجب است غذا را به فرد مضطر ـ هر چند در ازاِی درِیافت بهاِی آن در صورت تواناِیِی وِی بر پرداخت قِیمت ـ بدهد و در صورت خوددارِی از دادن غذا، مضطر مِی تواند به زور متوسل شود و اگر مالک در دسترس نباشد، مضطر مِیتواند از آن غذا بخورد؛ هرچند ضامن قِیمت آن است(١٣) (←دفاع).

(١) توضِیح المسائل مراجع ٢/ ٦٠٤ – ٦٠٥.

(٢) ٦٠٥.

(٣) جواهر الكلام ٢٩/ ١٠٠.

(٤) توضِیح المسائل مراجع ٩٥٤/٢.

(٥) ١/ ٣٥٣ و ٢/ ٩١٩.

(٦) ٢/ ٩٥٢.

(٧) جواهر الكلام ١٦/ ٢٢٧.

(٨) توضِیح المسائل مراجع ٩٠٨/١.

(٩) العروة الوثقى ٤/ ٤١٧ –٤١٨.

(١٠) توضِیح المسائل مراجع ٢/ ٩٤٦.

(١١) مسالك الافهام ١٥/ ٣٨٣؛ مفتاح الكرامة ١٢/ ٧٩٧.

(١٢) جامع المقاصد ٥/ ٤٠٤.

(١٣) جواهر الكلام ٣٦/ ٤٣٢ – ٤٣٨.

نجاست

نجاست: پلِیدِی و ناپاکِی خاص؛ مقابل طهارت.

نجاست به فتح نون، اسم مصدر و در لغت به معناِی پلِیدِی و قذارت آمده است؛(١) لِیکن در عرف شارع و متشرعه، پلِیدِی اِی خاص است که مقتضِی وجوب اجتناب از آن در امورِ مشروط به طهارت، همچون خوردن، نوشِیدن و نمازگزاردن مِیباشد.(٢)

نجاست، وصفِی واقعِی و اصِیل است که مقتضِی حکم شارع به وجوب اجتناب از آن در امورِ مشروط به طهارت مِیباشد، نه حکمِی وضعِی و انتزاعِی از حكم تكليفي (حكم شارع به وجوب اجتناب از آن در امورِی مخصوص)، مانند شرطِیت، سببِیت و مانعِیت که بر گرفته و انتزاع شده از احکام تکلِیفِی اند.(٣) ظاهر کلام برخِی اِین است که نجاست، حکم وضعِی انتزاعِی از حکم شارع به وجوب اجتناب است. (٤)

برخِی گفته اند: در نجاسات، علاوه بر