فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٤٨٦
٣. منِی: منِی انسان و حِیوانِ داراِی خون جهنده (← منِی) حرام گوشت باشد ِیا حلال گوشت.(١٣) به تصرِیح جمعِی، منِی حيوان فاقد خون جهنده پاک است. (١٤) اِین قول به مشهور نسبت داده شده است؛ (١٥) بلکه مخالف صرِیحِی در اِین مسئله ِیافت نشده است. (١٦)
٤. مردار: مردار حِیوان داراِی خون جهنده؛ اعم از حلال و حرام گوشت، نجس و مردار حِیوان فاقد آن بنابر مشهور پاک است (١٧) (←مردار).
بدن انسان مرده، جز بدن معصوم علِیه السلام و شهِید معرکه (← شهِید) و مسلمان مرده پس از غسل دادن آن و نِیز بدن محکوم به اعدام که قبل از اعدام غسل کرده باشد، نجس است (١٨)( ← مِیت).
اعضا و اجزاِی جدا شده از انسان ِیا حِیوان زنده، نجس است، (١٩) مگر اعضاِی فاقد حِیات، همچون دندان، مو، ناخن، سُم و شاخ که پاک هستند،(٢٠) جز حِیوان نجس العِین، مانند سگ و خوک که بنابر مشهور همه اجزاِی آن نجس مِیباشد.(٢١)
در طهارت ِیا نجاست شِیر موجود در پستان حِیوان ِیا انسان مرده، اختلاف است. (٢٢) هر ِیک از دو قول (طهارت و نجاست) به مشهور نسبت داده شده است. (٢٣)
بنابر مشهور، پوست مردار حِیوان؛ اعم از حلال و حرام گوشت، با دباغِی(← دباغِی) پاک نمِیشود. (٢٤)
٥. خون: خون انسان ِیا حِیوان داراِی خون جهنده (٢٥) (←خون) نجس است.
٦ و ٧. سگ و خوک: همه اجزاِی سگ و خوک، حتِی بنابر مشهور اجزاِی فاقد حِیات، همچون مو و ناخن و نِیز آب دهان و بِینِی و رطوبتِی که از آن دو خارج مِی شود، نجس است؛ (٢٦) لِیکن بنابر مشهور، سگ و خوک درِیاِیِی پاک اند (٢٧)
(←سگ) (← خوک).
٨. مسکرات: بنابر مشهور خمر و هر ماِیع مست کننده اِی که ماِیع بودنش عارضِی نباشد، نجس است،(٢٨) لِیکن مست کننده هاِیِی که در اصل جامداند و بالعرض تبدِیل به ماِیع مِی شوند، به تصرِیح بسِیارِی پاک اند (٢٩) (← خمر).