فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٤٣٦
ناخسه ← نامصه
ناخن
ناخن: ساختارِی از سلولهاِی پوستِی شاخِی شده، پوشاننده بخشِی از سطح روِیِی بند انتهاِیِی هر انگشت دست و پا.(١)
از احکام مرتبط با آن در بابهاِی طهارت، صلات، حج، نکاح، صِید و ذباحه و دِیات سخن گفته اند.
طهارت: چِیدن ناخن؛ بوِیژه در روز جمعه مستحب و ترک آن مکروه است. (٢)
در صورت نداشتن ناخن در روز جمعه براِی چِیدن مستحب است روِی آن را بساِید.(٣)
چِیدن ناخن در روز پنج شنبه و باقِی گذاشتن ناخن ِیک انگشت و چِیدن آن در روز جمعه مستحب است.
در صورت نگرفتن ناخن در روز جمعه، گرفتن آن در روز شنبه مستحب است.
بر مرد مستحب است چِیزِی از ناخن را باقِی نگذارد؛ لِیکن بر زن مستحب است در چِیدن آن زِیاده روِی نکند و از ته نچِیند و مقدارِی از ناخن را باقِی بگذارد. چِیدن ناخن با دندان مکروه است. مستحب است هنگام چِیدن ناخن از انگشت کوچک دست چپ، آغاز و بـه انگشت کوچک دست راست ختم کند و اگر روز چهارشنبه ناخن بگِیرد، عکس آن عمل کند.
مستحب است پس از ناخن گرفتن، روِی انگشتان را با آب مسح کند. (٤)
مستحب است هنگام چِیدن ناخن بگوِید: «بسم اللَّهِ وَ عَلَى سُنَّةِ مُحَمَّدٍ وَ آلِ محمد».(٥)
مستحب است ناخنهاِی چِیده شده را دفن کند. (٦)
اجزاِی فاقد روح از مردار حِیوانات، مانند ناخن، به سبب مردن، نجس نمِیشود،(٧) مگر از حِیوان نجس العين، همچون سگ که مطلقا نجس خـواهـد بود. (٨)
آِیا مس اجزاِی فاقد روح مِیت، مانند ناخن و ِیا مس مِیت با ناخن و مانند آن که فاقد روح مِی باشد، موجب غسل مس مِیت (←غسل مس مِیت) مِیشود ِیا نه؟