فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٥٩
در تحقق تعلِیق بر مشِیت، آِیا پس از قسم، تلفظ به ان شاء الله لازم است ِیا نِیت مشيت (ان شاء الله) نِیز هنگام قسم مانع انعقاد آن مِیشود؟ مسئله محل اختلاف مِیباشد. مشهور، قول نخست است. (١١) برخِی نِیت آن را کافِی دانسته اند. (١٢)
چنانچه مِیان گفتن «ان شاء الله» و قسم، بدون عذر، فاصله غير متعارف بيفتد، قسم منعقد و تعليق كأن لم يكن تلقِی مِیشود.(١٣)
تعلِیق بر مشِیت خدا در غِیر قسم از عقود و اِیقاعات، موضوعِیت ندارد و مانع انعقاد و نفوذ عقد ِیا اِیقاع نمِیشود. بنابر اِین، تعلِیق بر مشِیت در غِیر قسم، لغـو خواهد بود. (١٤) برخِی تعلِیق در طلاق و عتق را صحِیح و مانع انعقاد آن دو دانسته اند. (١٥) بعضِی علاوه بر طلاق و عتق، در نذر و اقرار نِیز تعلِیق را صحِیح و مانع نفوذ اقرار دانسته اند. (١٦)
(١) وسائل الشيعة ٢٣/ ٢٥٣- ٢٥٤.
(٢) تحرِیر الأحكام ١/ ٤٥٧ - ٤٥٨ ؛ تذكرة الفقهاء ٦/ ١٠.
(٣) قواعد الأحكام ١/ ٥١٠ ؛ معالم الدين في فقه آل ِیاسِین ١/ ٣٠٤ ؛ فوائد القواعد / ٤٨٨ .
(٤) تحرِیر الأحكام ٣٠/٣ ؛ الروضة البهية ٤/ ٣٧٤ ؛ كفاية الأحكام ١/ ٦٧٨.
(٥) قـواعـد الأحكام ٣/ ١٧؛ جامع المقاصد ١٢/ ١٧٠ ؛ كشف اللثام ٧/ ١١٥.
(٦) مسالك الافهام ٧/ ١٥٢ - ١٥٤ ؛ كفاية الأحكام ٢/ ٩٨ ؛ رياض المسائل ١٠/ ١٠٩ - ١١٠ ؛ مستند الشيعة ١٦/ ١٤٧ ؛ انوار الفقاهة (النكاح) (مكارم)/ ٢١٥.
(٧) مسالك الافهام ١١/ ١٩٢ - ١٩٣ ؛ جواهر الکلام ٣٥/ ٢٤١ – ٢٤٦.
(٨) قواعد الأحكام ٣/ ٢٦٧ ؛ کشف اللثام ٩/ ١٣؛ معالم الدين في فقه آل ِیاسِین ٢/ ٢٤٤.
(٩) رياض المسائل ١١/ ٤٥٥.
(١٠) الروضة البهية ٣/ ٥٢ - ٥٣ ؛ نهاية المرام ٣٣١/٢ ؛ رياض المسائل ١١/ ٤٥٦.
(١١) التنقيح الرائع ٣/ ٥٠٦.
(١٢) مختلف الشيعة ٨/ ١٧٢.
(١٣) جواهر الكلام ٣٥/ ٢٤٣ – ٢٤٤.
(١٤) مسالك الافهام ١١/ ١٩٧ - ١٩٨ ؛ كشف اللثام ٩/ ١٦.
(١٥) تحرِیر الأحكام ٤/ ١٦٣٠٢٣٠٢.
(١٦) المبسوط ٦/ ٢٠٠.
مشِیعه
مُشَِیِّعَه: حِیوانِی که در آخـر گـله حرکت مِیکند.
عنوان ِیاد شده در رواِیتِی از رسول خدا صلّى الله علِیه و آله از طرِیق عامه آمده، که آن حضرت از قربانِی کردن مشِیعه نهِی کرده است. مقصود از مشِیعه حِیوانِی است که به سبب لاغرِی و ناتوانِی در پِی گله حرکت مِیکند و نمِی تواند به آن ملحق شود.(١) از آن به مناسبت در باب حج نام برده اند.