فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٥٨٥
نفس
نَفَس: هواِیِی که در فراِیند تنفس به رِیه ها داخل و از آن خارج مِیشود.
از احکام مرتبط با آن به مناسبت در بابهاِی صلات، اطعمه و اشربه، دِیات و مسائل مستحدثه سخن گفته اند.
خواندن سوره توحِید به ِیک نفس مکروه است.(١) در قرائت نماز، هنگام وقف بر کلمه اِی، قطع نفس شرط نِیست؛ بلکه ساکن کردن بدون مکث و قطع نفس جاِیز است؛ هرچند قارِیان و اهل تجوِید آن را شرط مِیدانند. (٢)
آشامِیدن آب به سه نفس مستحب است. (٣) پر کردن معده از غذا مکروه مِیباشد و مستحب است ِیک سوم معده، غذا، ِیک سوم آب و ِیک سوم آن براِی تنفس باشد. (٤) به تصرِیح برخِی، اگر بر اثر جناِیتِی، آسِیب دِیده نتواند نفس بکشد، دِیه کامل ثابت مِیشود و چنانچه نقصانِی در نفس کشِیدن پدِید آِید، جانِی باِید ارش بپردازد. (٥)
وصل کردن دستگاه تنفس به بِیمارِی که مرگ مغزِی شده و ادامه حِیاتش منوط به آن مِیباشد، بنابر قول برخِی واجب و پس از وصل، جدا کردن آن حرام است (٦) (←مرگ مغزِی).
(١) ذكرى الشيعة ٣/ ٣٣٤ ؛ جامع المقاصد ٢/ ٢٧١.
(٢) مجمع الفائدة ٢/ ١٧٢ ؛ مستند الشيعة ٧٧/٥ ؛ كتاب الصلاة (شيخ انصارِی) ١/ ٤٢٧.
(٣) المهذب ٢/ ٤٣٤ ؛ هداية الامة ٢٠٥/٨.
(٤) توضِیح المسائل مراجع ٦٠٧/٢.
(٥) تحرير الأحكام ٥/ ٦١٤.
(٦) استفتائات جديد (تبرِیزِی) ١/ ٤٦٨ - ٤٦٩ ؛ احکام پزشکان و بِیماران (فاضل) ١٥٠.
نُفَساء ← نفاس
نفس سائله ← خون جهنده
نفس محترم ← احترام
نفض
نَفض: تکاندن چِیزِی براِی تمِیز شدن از غبار و مانند آن.
از احکام آن به مناسبت در باب طهارت سخن گفته اند.
در صورت نشستن غبار نجس بر فرش ِیا لباس، با تکان دادن آن به حدِی که گرد و خاک نجس از آن زاِیل شود، طهارت حاصل مِیگردد و نِیازِی به شستن آن نِیست.(١)