فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٣٨٦
ِیا مهر المثل، چنان که گروهِی دِیگر آن را برگزِیده اند (٤٥) و ِیا وِی تنها مستحق آن مقدار از مهرِی است که گرفته است و مستحق باقِی مهر نِیست، چنان که برخِی قائل اند ؟ (٤٦) در صورت آگاهِی زوجه از بطلان عقد، مستحق چِیزِی از مهر نخواهد بود؛ چنان که در صورت عدم دخول نِیز مستحق آن نمِیباشد. (٤٧)
آِیا مقصود از مهر المثل، مهر المثل در عقد دائم است ِیا مهر المثل در عقد موقت بر حسب مدتِی که زوجه از زوج تمکِین کرده است؟ مسئله محل اختلاف مِی باشد. (٤٨)
اختلاف زوجِین در مهر: اگر زن و مرد در اصل مهر با ِیکدِیگر اختلاف کنند؛ به اِینکه زن ادعا کند مهرش بر ذمه مرد است و مرد بگوِید: مهرِی براِی تو نزد من نِیست، در صورتِی که اختلاف قبل از آمِیزش باشد، قول مرد با سوگند پذِیرفته مِیشود، مگر آنکه زن بر ادعاِی خود بِینه (←بِینه) بِیاورد، و اگر اختلاف بعد از آمِیزش باشد، در اِین صورت نِیز بنابر قول منسوب به مشهور ادعاِی مرد با سوگند پذِیرفته مِیشود. (٤٩)
اگر اختلاف زوجِین در مقدار مهر باشد و زوجه مدعِی بِیشتر بودن مهر و زوج منکر آن باشد، بنابر قول مشهور گفته زوج با سوگند پذِیرفته مِیشود. (٥٠) همچنِین بنابر قول مشهور، اگر اختلاف آن دو در اوصاف مهر -همچون مرغوب و نامرغوب بودن آن- باشد. (٥١)
چنانچه اختلاف در پرداخت و عدم پرداخت مهر باشد و زوج مدعِی پرداخت و زوجه منکر آن باشد و زوج بر ادعاِیش بِینه نِیاورد، قول زوجه با سوگند پذِیرفته مِی شود. (٥٢)
دِیگر احکام: اگر در عقد ازدواج، علاوه بر تعِیِین مهر براِی زوجه، مالِی معِین نِیز براِی پدر ِیا فردِی دِیگر شرط شود، مهر تعِیِین شده براِی زوجه بر عهده زوج لازم و مال شرط شده براِی غِیر او، ساقط و باطل است و چِیزِی بر عهده زوج نخواهد بود. همچنِین بنابر مشهور، فرضِی که مال تعِیِین شده براِی غِیر زوجه، جزئِی از مهر باشد.(٥٣)