فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٥٨٣
بنده اِی که داراِی دو چهره و دو زبان است؛ در حضور برادر دِینِی اش از او ستاِیش و در غِیاب او، از وِی بدگوِیِی مِی کند. (٣)
نفاق موجب خروج انسان از عدالت مِیشود؛ از اِین رو، منافق فاقد صلاحِیت آنچه مشروط به عدالت است، مِیباشد، مانند امامت جماعت و جمعه و قبول شهادت وِی. (←عدالت)
(١) رسائل الشهيد الثاني (ق)/ ٣٠٨ ٢.
(٢) وسائل الشيعة ١٢/ ٢٥٦.
(٣) ٢٥٧.
نفت
نَفت: ماِیعِی معدنِی.
نفت، ماِیعِی غلِیظ معدنِی به رنگ قهوه اِی تِیره با بوِی نامطبوع است که از دل زمِین استخراج مِی شود.(١) از احکام آن به مناسبت در بابهاِی صلات، خمس، تجارت و احِیاء موات سخن گفته اند.
بنابر مشهور دود (←دود) برخاسته از نفت نجسِ سوخته با آتش، پاک است.(٢) همچنِین است دوده باقِی مانده پس از سوختن،(٣) مگر آنکه همراه ذرات نجس باشد، که در اِین صورت، برخِی حکم به نجاست دوده کرده اند.(٤) برخِی نِیز احتِیاط واجب را در اجتناب از دوده نفت نجس دانسته اند. (٥)
نفت از معادن است و احکام معادن، همچون وجوب خمس و غِیر آن از ساِیر احکام بر آن جارِی مِی شود. اگر استخراج نفت نِیازمند حفارِی و کار نباشد، مانند چشمه هاِی سطحِی نفت، از معادن آشکار و در غِیر اِین صورت از معادن پنهان (باطنِی) به شمار مِیرود(← معدن).
استفاده از نفت نجس براِی روشناِیِی جاِیز است؛ چنان که خرِید و فروش آن صحِیح و جاِیز مِیباشد؛ لِیکن در اِینکه صحت معامله منوط به ذکر شرط استفاده از آن در روشناِیِی، در عقد است ِیا نه، اختلاف مِیباشد(← استصباح).
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
(١) فرهنگ بزرگ سخن، واژه «نفت».
(٢) الحدائق الناضرة ٥/ ٤٥٩.
(٣) استفتائات جدِید (تبرِیزِی) ٢/ ٢٩.
(٤) استفتائات امام خمِینِی) ١/ ١٢٣ ؛ جامع المسائل (فاضل) ٣٩/١.
(٥) استفتائات (بهجت) ١/ ٨٦ – ٨٧.