کشتن مورچه مکروه است، مگر در صورتِی که موجب اذِیت و آزار باشد.(١) نماز گزاردن در محل لانه مورچگان کراهت دارد. به تصرِیح برخِی در حکم ِیاد شده تفاوت نمِیکند هنگام نماز مورچه ها در آن محل باشند ِیا نباشند.(٢)

ادرار کردن در سوراخ منتهِی به لانه حشرات، از جمله مورچگان مکروه است. (٣)

کشتن حشراتِی چون پشه و مورچه در حرم (←حرم) براِی غِیر مُحرم جاِیز است.(٤) برخِی احتِیاط را در ترک آن دانسته اند؛(٥) لِیکن براِی مُحرم تنها در صورت آزار رساندن جاِیز خواهد بود.(٦) در غِیر اِین صورت، جواز ِیا حرمت کشتن آن محل بحث و اختلاف است. (٧)

خوردن غذاِیِی که مورچه حمل مِیکند مکروه است. (٨)

مورچه از حشرات و خوردن آن حرام است(٩) (← حشرات).

(١) وسائل الشيعة ٢٤/ ١٤٨ - ١٤٩ ؛ جواهر الکلام ٣٦/ ٣١١ - ٣١٢ ؛ مسالك الافهام ١٢/ ٤٤.

(٢) جواهر الکلام ٨/ ٣٤٣ - ٣٤٤؛ العروة الوثقى ٢/ ٣٩٩.

(٣) جامع عباسِی / ٥.

(٤) جواهر الکلام ٢٠/ ٢٩٦ ؛ مستند الشيعة ١٣/ ٣١٨.

(٥) صراط النجاة ٤/ ١٢٦.

(٦) مستند الشيعة /١١/ ٣٤٩ - ٣٥٠ و ١٣/ ٣١٨.

(٧) موسوعة الخونى ٢٨/ ٤٤٩؛ مناسک زائر (شبِیرِی) ١٠٢ ؛ صراط النجاة ٤/ ١٢٦ ؛ احکام و آداب حج (گلپاِیگانِی)/ ١٨٢.

(٨) الجامع للشرائع / ٣٩١؛ وسائل الشيعة ٣٠٣/١٧.

(٩) جواهر الكلام ٣٦/ ٢٩٦ ؛ منهاج الصالحين (سيد محمدسعيد حکِیم) ٣/ ٢٢١.

مورچه خوار

مورچه خوار: جانورِی معروف.

مورچه خوار جانورِی است پستاندار با پنجه هاِی قوِی، پوزه بلند و فاقد دندان که زمِین را با پنجه هاِی خود حفر و مورچه ها و مورِیانه ها را با زبان دراز و چسبناک خود شکار مِیکند.(١) از آن به مناسبت در باب اطعمه و اشربه نام برده اند.

کتابهاِی فقهِی متعرض حكم مورچه خوارها نشده اند. تنها برخِی گفته اند مورچه خوار به دلِیل داشتن چنگال، حرام است. (٢)

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

(١) فرهنگ بزرگ سخن واژه «مورچه خوار».

(٢) ماوراء الفقه ٧/ ٨٢؛ ١٥٩ - ١٦٠ و ١٦٤.