برخِی مقدمات، زمان وجوبشان قبل از زمان وجوب ذى المقدمه است، مانند وجوب پِیمودن مسافت قبل از رسِیدن موسم حج، براِی به جا آوردن حج واجب يا وجوب غسل قبل از طلوع فجر براِی روزه واجب روزِی که در پِیش است. از آنجا که ترک اِین نوع مقدمه منجر به فوت ذى المقدمه در وقتش مِیشود، از آن به مقدمه مفوّته تعبِیر شده است. از آن در اصول فقه سخن گفته اند.

اصولِیان در مقدمه مفوّته از دو جهت بحث کرده اند: ِیکِی فرض چگونگِی وجوب مقدمات مفوّته قبل از وجوب ذى المقدمه، با توجه اِینکه منشأ وجوب مقدمه، وجوب ذى المقدمه است و فرض اِین است که ذِی المقدمه هنوز واجب نشده است، و دِیگرِی چگونگِی استحقاق عقاب مکلّف در صورت ترک مقدمه و فوت شدن ذى المقدمه، با اِینکه در زمان ترك مقدمه، ذى المقدمه واجب نبوده است.

راه حلهاِیِی ارائه شده است، از جمله اِینکه مقدمه مفوّته وجوب عقلِی دارد؛ بدِین معنا که عقل در راستاِی حفظ غرض مولا، به وجوب مقدّمه مفوّته -که ترکش موجب فوت غرض مولا مِیگردد- حکم مِیکند.(١)

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

(١) أصول الفقه ١/ ٢٥٠؛ إرشاد العقول ٣/ ٦٤٧- ٦٥٠.

مقدمه مکروه

مقدمه مَکروه: آنچه انجام دادن عمل مکروه متوقف بر آن است.

مسائل و احکام مقدمة مكروه همان مسائل و احکام مقدّمه حرام است(١) (←مقدمه حرام).

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

(١) كفاية الأصول / ١٢٨ ؛ نهاِیة الافكار ٢/ ٣٥٦؛ أجود التقريرات ١/ ٣٦٣.

مقدمه موصله

مقدمه موصِله؛ مقدمه اِی که در سلسله علل وجود ذى المقدمه قرار دارد.