شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٩٤ - ١٩٧٥ الموقنون و المخلصون و المؤثرون من رجال الأعراف
١٩٧٣ العجز مع لزوم الخير خير من القدرة مع ركوب الشر.
عاجز و ناتوان بودن با همراهى نيكوئى و جدا نشدن از آن بهترست از قدرت و توانائى با ارتكاب بدى.
١٩٧٤ الحرفة مع العفة خير من الغنى مع الفجور.
پيشه با پرهيزگارى بهتر است از توانگرى با عصيان، يعنى كسى پيشه داشته باشد كه كسب معاش خود از آنجا كند و متحمل زحمت آن شود هر گاه با پرهيزگارى باشد بهترست از اين كه توانگر باشد و زحمتيش نبايد كشيد هرگاه با فسق و فجور باشد.
١٩٧٥ الموقنون و المخلصون و المؤثرون من رجال الأعراف.
صاحبان يقين يعنى علم راست درست و مخلصان يعنى آنانكه اعمال خود را خالص گردانيدهاند از براى حق تعالى، ممكن است كه «مخلصون» بفتح لام خوانده شود يعنى جمعى كه حق تعالى ايشان را پاك گردانيده از بديها، يا خالص گردانيده از براى بندگى و اطاعت او، و «مؤثرون» يعنى بخشندگان يا آنانكه اختيار كنند ديگران را بر خود و بايشان چيزى ببخشند در حالى كه خود محتاج بآن باشند از مردان اعرافند يعنى اين هر سه طايفه از جمله مردان أعرافند كه در قرآن مجيد مذكور شده آنجا كه فرموده: «و على الأعراف رجال يعرفون كلا بسيماهم» تا آخر آيات يعنى «بر أعراف مردانى باشند كه مىشناسند هر يك از اصحاب بهشت و اصحاب جهنم را بسيماى ايشان يعنى بعلامتى كه حق تعالى نشان كرده ايشان را بآن».
و بايد دانست كه «أعراف» جمع «عرف» است يعنى جاى بلند مأخوذ از «عرف اسب» بمعنى يال او، و بعضى گفتهاند كه: هر چه بلند باشد از چيزى آن را «عرف» گويند باعتبار اين كه أعرف است از غير آن، و مراد به «أعراف» در اينجا بلنديهاى حجاب و حصارى است كه ميانه بهشت و دوزخ است.