شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٣٢٩ - ٢٧٥٦ الا تائب من خطيئته قبل حضور منيته
آگاه و بيدار خواهد كرد نهايت بيدارى آن وقت سودى ندارد و اصلاح احوال خود در آن نتوان كرد، هر كه پيش از آن آگاه شود اصلاح احوال خود تواند كرد.
٢٧٥٢ الا مستيقظ من غفلته قبل نفاد مدته.
آيا نيست بيدارى از غفلت و بىخبرى خود پيش از تمام شدن مدت او؟! يعنى مدت زندگانى او، و اين فقره نيز بمضمون فقره سابق است.
٢٧٥٣ الا عامل لنفسه قبل يوم بؤسه.
آيا نيست كار كننده از براى نفس خود پيش از روز سختى حاجت او؟! يعنى روز مرگ و بعد از آن كه سخت باشد در آن حاجت او به آن چه كرده باشد از اعمال صالحه و خيرات.
٢٧٥٤ الا مستعد للقاء ربه قبل زهوق نفسه.
آيا نيست آماده شونده از براى ملاقات پرروردگار خود پيش از بيرون آمدن نفس او؟! يعنى وقت مرگ كه جان و روح حيوانى بيرون آيد از او و زايل گردد نفس مجرد او بنا بر قول بآن قطع تعلق كند از آن.
٢٧٥٥ الا متزود لآخرته قبل ازوف رحلته.
آيا نيست توشه برگيرنده از براى آخرت خود پيش از نزديك شدن كوچ كردن او، يعنى كوچ كردن و رفتن او از دنيا.
٢٧٥٦ الا تائب من خطيئته قبل حضور منيته.
آيا نيست توبه كننده از گناه خود پيش از حاضر شدن مرگ او؟! و غرض در همه اين فقرات تا اينجا توبيخ و سرزنش است كه چرا مردم چنين نيستند يا تحريص بر اين كه چنين شوند.