شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٥١٤ - ٣٤٧٩ ان للا إله الا الله شروطا و إنى و ذريتى من شروطها
از توانگرى، و عدل كند از توانائى، يعنى بردبارى كند با وجود توانائى و قدرت بر انتقام و «زاهد باشد از توانگرى» يعنى بىرغبت باشد در دنيا و پرداختن امور و مهمات آن با وجود توانگرى و قدرت بر اشتغال به آنها، يا بى رغبت باشد در توانگرى و خواهش آن نداشته باشد و سعى نكند از براى تحصيل آن و «عدل كند از توانايى» يعنى عدل كند نسبت بنفس خود باين كه هر گاه ديگرى را بر او حق باشد حق او را ادا نمايد با وجود قدرت بر منع او و ندادن حق او.
٣٤٧٨ ان كرم الله سبحانه لا ينقض حكمته فلذلك لا يقع الاجابة فى كل دعوة.
بدرستى كه كرم خدا كه- پاك است او- خراب نمىكند و برهم نمىزند حكمت او را، پس بسبب اين است كه واقع نمىشود اجابت در هر دعائى يعنى حق تعالى نهايت كرم دارد و قادر است بر اين كه هر چه دعا كنند و از او بطلبند بر آورد و بدهد نهايت در هر كار رعايت حكمت و مصلحت ميكند و در هرچه مصلحت نباشد نمىكند، و اين كه بعضى دعاها مستجاب نمىشود باعتبار اين است كه مصلحت در اجابت آن نيست نه از راه كوتاهى در كرم او تعالى شأنه.
٣٤٧٩ ان للا إله الا الله شروطا و إنى و ذريتى من شروطها.
بدرستى كه از براى «لا اله الا الله» شرطهاست و بدرستى كه من و ذريت من از شرطهاى آنيم كه ممكن است كه مراد اين باشد كه شرط اصل قبول گفتن «لا إله الا الله» و صحت آن اعتقاد بامامت من و ائمه طاهرين از اولاد من است پس هر كه اخلال كند بآن كلمه توحيد او مقبول نيست و كافر است چنانكه مذهب بعضى از علماى ماست يا اين كه چندان نفعى از براى او ندارد و باعث رستگارى او نشود هر چند احكام كافر مثل نجاست و مانند آن بر او جارى نشود، و ممكن است كه مراد اين باشد كه آنچه وارد شده از فضايل اين كلمه طيبه و اجر و ثواب آن مثل اين كه بطرق