شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٢٤٤ - ٢٥٠١ انتهزوا فرص الخير فانها تمر مر السحاب
بدستهاى خود و آرزوى زبان خود، «لازم باشيد زمين را» يعنى افتادگى كنيد و خود را بلند مگيريد يا بيفتيد بر زمين و بطپيد بر آن و هر چند لگدكوب مردم شويد بمعارضه و منازعه كسى بر مخيزيد، يا لازم شويد همين زمينى را كه داريد يعنى كوفه را و از اينجا حركت مكنيد، و «حركت مكنيد بدستهاى خود» يعنى دستهاى خود را حركت مدهيد از براى جنگ و نزاع با كسى، و حركت مكنيد بگفتن آنچه زبان شما آرزو دارد كه بگويد كه: فلان خواهم كرد و فلان خواهم كرد از انواع تهديدات و يا تندى و درشتى با مردم، و ممكن است كه «هوى ألسنتكم» بمعنى آرزوى زبان نباشد بلكه بمعنى افتادن زبان باشد و مراد اين باشد كه حركت مكنيد باين كه زبان شما بلغزد و بيفتد و هر چه خواهد بگويد از تندى و درشتى با مردم، و پوشيده نيست كه بايد كه اين نصيحت در وقتى باشد كه آن حضرت صلوات الله و سلامه عليه مىدانسته كه مصلحت مخاطبان در آن بوده باشد و چاره ايشان را بغير از افتادگى نبوده باشد نه اين كه هميشه مردم بايد كه عمل بآن كنند بلكه دور نيست كه اين اخبارى باشد از نزديك شدن رحلت آن حضرت و مراد اين باشد كه بعد از من چنين سلوك كنيد كه ديگر شما را ناصرى و معاونى نباشد.
٢٥٠٠ اخرجوا الدنيا من قلوبكم قبل ان تخرج منها اجسادكم ففيها اختبرتم و لغيرها خلقتم.
بيرون كنيد دنيا را از دلهاى خود پيش از اين كه بيرون رود از دنيا بدنهاى شما، پس در آن آزمايش كرده شدهايد و از براى غير آن آفريده شدهايد، يعنى شما را از براى دنيا و كسب آن نيافريدهاند بلكه از براى كسب آخرت آفريده شدهايد و دنيا از براى اين است كه آزمايش كرده شويد كه در آن كه سعى از براى آخرت ميكند و كه نمىكند تا هر يك بر وفق آن جزا داده شود.
٢٥٠١ انتهزوا فرص الخير فانها تمر مر السحاب.
غنيمت دانيد فرصتهاى خير را پس بدرستى كه آنها مىگذرد مانند گذشتن