شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٥١٠ - ٣٤٧٠ ان احسن الزى ما خلطك بالناس و جملك بينهم و كف ألسنتهم عنك
٣٤٦٨ ان امرا لا تعلم متى يفجاك ينبغي أن تستعد له قبل أن يغشاك.
بدرستى كه امرى كه نمىدانى تو كه چه وقت ناگاه مىآيد ترا سزاوار است كه آماده شوى از براى آن پيش از اين كه فرو گيرد ترا، مراد به «آن امر» مرگ است كه ناگاه مىرسد و بعد از رسيدن آن ديگر تهيه از براى آن نتوان گرفت پس تهيه آن را پيش از آن بايد گرفت.
٣٤٦٩ ان لله سبحانه عبادا يختصهم بالنعم لمنافع العباد يقرها فى أيديهم ما بذلوها فإذا منعوها نزعها منهم و حولها إلى غيرهم.
بدرستى كه از براى خداست- كه پاك است او- بندگانى كه مخصوص مىگرداند ايشان را بنعمتها از براى منفعتهاى بندگان، مىگذارد آن نعمتها را در دستهاى ايشان ما دام كه بخشش كنند آنها را پس هر گاه منع كنند آنها را بكند آنها را از ايشان و بگرداند بسوى غير ايشان.
٣٤٧٠ ان احسن الزى ما خلطك بالناس و جملك بينهم و كف ألسنتهم عنك.
بدرستى كه نيكوترين هيئتى آن است كه آميزش دهد ترا بمردم، و زيبا گرداند ترا ميانه ايشان، و باز دارد زبانهاى ايشان را از تو، مراد اين است كه بهترين وضع و سلوك اين است كه آدمى آميزش كند با مردم نه اين كه كناره كند از ايشان و بوضعى باشد كه زيبا دارد اين كس را ميانه ايشان و نيكو نمايد در نظر ايشان و باز دارد زبانهاى ايشان را از مذمت كردن او، و اين باين سبب[١] مىشود كه مناسب حال او وزى امثال
[١] - در نسخه كتابخانه مسجد سپهسالار كلمه« سبب» نيز در اينجا ضبط شده است.
يعنى چنين است:« و اين باين سبب».