شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٣٤٩ - ٢٧٩٢ الا فاعملوا عباد الله و الخناق مهمل و الروح مرسل فى قنية الارشاد و راحة الاجساد و مهل البقية و انف المشية و انظار التوبة و انفساح الحوبة قبل الضنك و المضيق و الردع و الزهوق قبل قدوم الغائب المنتظر و اخذة العزيز المقتدر
يافتن بقيه، و ابتداى اراده، و تأخير توبه، و وسعت گناه پيش از تنگى و مضيق و بازداشتن و باطل شدن، پيش از آمدن غائب انتظار برده شده، و گرفتن غالب توانا، مراد اين است كه: مشغول شويد باعمال خير تا فرصتى هست و گلو گرفته نشده است بمرگ و روان جارى است در بدن در ذخيره كردن ارشاد، «ارشاد» بكسر همزه يعنى راهنمائى يعنى در زمانى كه توانيد ذخيره راهنمائى نمائيد يعنى راهنمائى شما مردم را، يا راهنمائى ديگران شما را، و ممكن است كه «ارشاد» بفتح همزه باشد جمع «رشد» بمعنى راست ايستادن بر راه حق، يعنى در زمانى كه توانيد ايستادنهاى بر راههاى حق را از براى خود ذخيره نمائيد، و «آسايش بدنها» يعنى ذخيره آسايش بدنها در آخرت يا در زمانى كه ذخيره ارشاد توانيد نمود، و «در زمان آسايش بدنها» يعنى از كوفتها و مرضها و ضعف و ناتوانى كه در پيرى رو دهد، و «مهلت يافتن بقيه» يعنى در زمان مهلت يافتن از براى بقيه عمرى پيش از اين كه اجل در رسد و بقيه نماند، و «ابتداى اراده» يعنى در اول زمانى كه اراده اعمال توانيد كرد و تأخير مكنيد از آن بوقت ديگر، و ممكن است كه «أنف المشية» بمعنى ابتداى اراده نباشد بلكه بمعنى قوت اراده باشد يعنى در زمانى كه اراده شما قوى باشد و آنچه اراده كنيد توانيد كرد پيش از اين كه وقت اراده نماند يا اين كه آنچه اراده كنيد قادر بر آن نباشيد بسبب ضعف و پيرى، و «تأخير توبه» يعنى در وقتى كه هنوز وقت قبول توبه تمام نشده و تأخير شده تا مدتى بعد از آن يعنى پيش از رسيدن مرگ و مشاهده احوال آن نشأه كه