شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٥١٧ - ن ق ب
ن ف ى
يُنْفَوْا : (مائده/ ٣٣.) ○
در اصل از مادّۀ «نفى» به معنى «دور كردن و راندن» (ضد ثبوت و سكون) است و «نفى بلد» به معنى راندن و بيرون كردن كسى از شهرى به شهر ديگر كه همان معنى تبعيد است.
مسألۀ نفى و تبعيد يكى از مجازاتهاى چهارگانهاى است كه قرآن براى مفسدان و محاربان با خدا و رسول (ص) تعيين كرده است، آنجا كه مىگويد: «كيفر آنها كه با خدا و پيامبر به جنگ برمىخيزند و در روى زمين دست به فساد مىزنند، اين است كه اعدام شوند يا به دار آويخته گردند يا (چهار انگشت از) دست راست و پاى چپ آنها بريده شود و يا از سرزمين خود تبعيد گردند...»
بنابراين مجازاتهاى چهارگانه براى مجرمان، متناسب با چگونگى جرم و جنايتى است كه از آنها سر زده است، مثلا تبعيد يا نفى بلد براى كسى است كه دست به اسلحه زده و سرقت انجام گرفته، ولى خونى به زمين ريخته نشده است و به اين ترتيب بسيار بعيد است كه مسألۀ كشتن و به دار آويختن، همرديف تبعيد، در يك سطح قرار گيرد. (ج ٣٥٩/٤.)
ن ق ب
نَقَّبُوا : (ق/ ٣٦.) *
از مادّۀ «نقب» به معنى سوراخى است كه در ديوار (يا زمين) يا پوست ايجاد مىكنند،
(○) إِنَّمٰا جَزٰاءُ اَلَّذِينَ يُحٰارِبُونَ اَللّٰهَ وَ رَسُولَهُ وَ يَسْعَوْنَ فِي اَلْأَرْضِ فَسٰاداً أَنْ يُقَتَّلُوا أَوْ يُصَلَّبُوا أَوْ تُقَطَّعَ أَيْدِيهِمْ وَ أَرْجُلُهُمْ مِنْ خِلاٰفٍ أَوْ يُنْفَوْا مِنَ اَلْأَرْضِ... مائده/ ٣٣.
(*) وَ كَمْ أَهْلَكْنٰا قَبْلَهُمْ مِنْ قَرْنٍ هُمْ أَشَدُّ مِنْهُمْ بَطْشاً فَنَقَّبُوا فِي اَلْبِلاٰدِ... «چه بسيار اقوامى را كه قبل از آنها هلاك كرديم، اقوامى كه از آنها قويتر بودند و شهرها (و كشورها) را گشودند...» ق/ ٣٦.