شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٧٤ - ك س ف
آيۀ مورد بحث، روى سخن را به پيامبر (ص) كرده، مىفرمايد: «به آنها بگو اگر پدران و فرزندان و برادران و همسران و عشيره و قبيلۀ شما و اموال و سرمايههايى كه جمعآورى كردهايد و تجارتى كه از كساد آن بيم داريد و مساكن مرفّهى كه مورد رضايت و علاقه شماست، در نظرتان محبوبتر از خدا و پيامبر او و جهاد در راهش مىباشد، در انتظار باشيد كه مجازات و كيفر شديدى از ناحيۀ خدا بر شما نازل گردد...» توبه/ ٢٤.
آيۀ فوق با صراحت مىگويد، اگر سرمايهها و اندوختههاى زندگى مادى و نيز خويشاوندان و قبيله و سرانجام رونق تجارت و كسب و كار و خانههاى مرفّه شما در نظرتان پرارزشتر و گرانبهاتر از خدا و پيامبر (ص) و جهاد و اطاعت فرمان اوست، معلوم مىشود كه ايمان واقعى و كامل در شما تحقق نيافته است. (ج ٣٣١/٧ تا ٣٣٣.)
ك س ف
كسف: (طور/ ٤٤.) *
بر وزن «فسق» به معنى «قطعهاى از چيزى» است، چنانكه در آيۀ مورد بحث آمده است:
باتوجه به تعبير من السّماء، در اينجا منظور، قطعه سنگ آسمانى است. از بعضى از كتب لغت استفاده مىشود كه اين واژه جمع «كسفة» است (همانگونه كه كسف بر وزن پدر نيز جمع است)، ولى غالب مفسران آن را به معنى مفرد گرفتهاند و ظاهر آيه اين است كه اين واژه مفرد است، زيرا وصف آن را به صورت مفرد آوردهاند.
اين آيه پرده از روى تعصب و لجاجت مشركان و منكران لجوج برداشته، مىگويد:
«آنها چنان لجوجند كه اگر با چشم خود ببينند قطعهاى از سنگهاى آسمانى به عنوان عذاب الهى سقوط مىكند، مىگويند: اشتباه مىكنيد، اين سنگ نيست، اين ابر متراكم است كه بر
(*) وَ إِنْ يَرَوْا كِسْفاً مِنَ اَلسَّمٰاءِ سٰاقِطاً يَقُولُوا سَحٰابٌ مَرْكُومٌ. طور/ ٤٤.