شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٣٠٥ - مَشّ١٦٤٨ اءٍ (قلم/ ١١ )
مَشْيِكَ : (لقمان/ ١٩.) ○
بهطورى كه قبل از اين اشاره كرديم، «مشى» به معنى «راه رفتن و گام برداشتن» است.
در اين آيۀ لقمان به پسرش سفارش مىكند و مىگويد: «(پسرم) در راه رفتنت اعتدال را رعايت كن»
درست است كه راه رفتن مسألۀ سادهاى است، امّا همين مسألۀ ساده مىتواند بيانگر حالات درونى و اخلاقى و احيانا نشانۀ شخصيت انسان بوده باشد، چرا كه در قبل هم اشاره كرديم روحيات و خلقيات انسان در لابلاى همۀ اعمال او منعكس مىشود و گاه يك عمل كوچك حاكى از يك روحيۀ ريشهدار است و از آنجا كه اسلام تمام ابعاد زندگى را مورد توجه قرار داده در اين زمينه نيز چيزى را فروگذار نكرده است. (ج ٥٥/١٧ و ٥٧.)
مَشّٰاءٍ : (قلم/ ١١.) ●
گاهى «مشى» كنايه از نمّامى و سخنچينى است و كلمۀ «مشّاء» به پادو سخنچين و عيبجو اطلاق شده و جملۀ «مشّاء بنميم» در آيۀ مورد بحث، به كسى گفته مىشود كه براى برهم زدن و افساد در ميان مردم و ايجاد خصومت و دشمنى رفتوآمد مىكند. بايد توجه داشت كه اين هردو وصف به صورت صيغۀ مبالغه آمده كه از نهايت اصرار اينگونه افراد در اين كارهاى زشت حكايت مىكند. (ج ٣٨٥/٢٤.)
(○) وَ اِقْصِدْ فِي مَشْيِكَ... «در راه رفتن اعتدال را رعايت كن...» لقمان/ ١٩.
(●) وَ لاٰ تُطِعْ كُلَّ حَلاّٰفٍ مَهِينٍ، هَمّٰازٍ مَشّٰاءٍ بِنَمِيمٍ. «و اطاعت از كسى كه بسيار سوگند ياد مىكند و پست است نكن، كسى كه بسيار عيبجو و سخنچين است» قلم/ ١٠ و ١١.