شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٣١٤ - يَمْكُثُ (رعد/ ١٧ )
بههرحال آيۀ مورد بحث هرگونه تخلف از عهد و پيمان و وعده و حتى به گفتۀ بعضى نذر را نيز شامل مىشود.
در نهج البلاغه (نامۀ ٥٣) آمده است: «از اينكه به مردم وعده بدهى و تخلف كنى سخت بپرهيز، زيرا اين امر موجب خشم عظيم در نزد خدا و مردم خواهد شد، چنانكه قرآن مىگويد: ○
در آيۀ ١٠ سورۀ مؤمن مىخوانيم:
در اين آيه، واژۀ «مقت» نيز به معنى «بغض و عداوت شديد» آمده و نشان مىدهد كه افراد بىايمان هرچند نسبت به خود عداوت شديد پيدا مىكنند خشم خداوند نسبت به آنها از آن هم شديدتر است. (ج ٣٢٥/٣، ج ٤٠/٢٠، ج ٦٢/٢٤-٦٣.)
م ك ث
يَمْكُثُ : (رعد/ ١٧.) ●
از مادّۀ «مكث» (بر وزن حدس) به معنى «ماندن و توقف كردن توأم با انتظار است» (اقامت و درنگ كردن).
خداوند در آيۀ مورد بحث براى روشن كردن حق و باطل، مثالى از آب و كفهايى كه بر روى آن قرار گرفته زده است (همانطور كه سيلاب، كفهايى را بر بالاى خود حمل مىكند)،
(○) ايّاك... ان تعدهم فتتبع موعدك بخلفك... و الخلف يوجب المقت عند اللّه و النّاس، قال اللّه تعالى: «كَبُرَ مَقْتاً عِنْدَ اَللّٰهِ أَنْ تَقُولُوا مٰا لاٰ تَفْعَلُونَ» (نهج البلاغه، اواخر نامۀ ٥٣ به مالك اشتر).
(●) ... فَأَمَّا اَلزَّبَدُ فَيَذْهَبُ جُفٰاءً وَ أَمّٰا مٰا يَنْفَعُ اَلنّٰاسَ فَيَمْكُثُ فِي اَلْأَرْضِ... «امّا كفها به بيرون پرتاب مىشوند، ولى آنچه به مردم سود مىرساند (آب يا فلز خالص) در زمين مىماند» رعد/ ١٧.