شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٤٠٨ - تُنْذِرَ (انعام/ ٩٢ )
بعضى از مفسران احتمال دادهاند كه منظور از نذور انجام مناسك حج است، ولى با مراجعه به موارد استعمال كلمۀ نذر در قرآن مجيد روشن مىشود كه به هنگام اطلاق كلمۀ نذر همان معنى معروف و معهود از آن اراده مىشود، بنابراين استعمال آن در «مناسك حج» بدون قرينه خلاف ظاهر است. (ج ٢٥٤/٢ و ٣٩٣، ج ٨٧/١٤.)
تُنْذِرَ : (انعام/ ٩٢.) ○
مصدرش «انذار» (از باب افعال) به معنى «ترساندن» و توجه دادن به آينده و نيز آگاهى بخشيدن از سرانجام وقوع كارى كه با تخويف و ترساندن همراه است.
آيۀ مورد بحث، منظور از نزول قرآن را چنين توضيح مىدهد كه ما آن را فرستاديم تا امّ القرى (مكه) و تمام كسانى را كه در گرد آن هستند، انذار كنى و به مسؤوليتها و وظايفشان آگاه سازى و از آنجا كه انذار يعنى توجه دادن به مسؤوليتها و ترساندن از ترك وظايف، مهمترين برنامۀ قرآن مخصوصا در برابر اشخاص سركش و طغيانگر است تنها به اين قسمت اشاره شده است.
در اوّلين آيۀ سورۀ نوح●
در اين آيه روى «انذار» (بيم دادن) تكيه شده است، در حالى كه پيامبران هم بيمدهنده بودند و هم بشارتدهنده، اين به خاطر آن است كه انذار غالبا تأثير قويتر دارد، همانگونه كه
(○) وَ هٰذٰا كِتٰابٌ أَنْزَلْنٰاهُ مُبٰارَكٌ مُصَدِّقُ اَلَّذِي بَيْنَ يَدَيْهِ وَ لِتُنْذِرَ أُمَّ اَلْقُرىٰ وَ مَنْ حَوْلَهٰا... «و اين كتابى است كه آن را نازل كرديم، كتابى است پربركت كه آنچه پيش از آن آمده تصديق مىكند و براى اينكه (مردم) امّ القرى (مكه) و آنها كه گرد آن هستند بترسانى...» انعام/ ٩٢.
(●) إِنّٰا أَرْسَلْنٰا نُوحاً إِلىٰ قَوْمِهِ أَنْ أَنْذِرْ قَوْمَكَ مِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَهُمْ عَذٰابٌ أَلِيمٌ. نوح/ ١.