شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٨٣ - تَمْتَرُنَّ (زخرف/ ٦١ )
قوم لوط دستبهدست هم دادند و از طرق گوناگون براى ايجاد شك و شبهه در افكار عمومى وارد شدند و به القاى شبهات عقيدتى در ميان مردم پرداختند تا اثر انذارهاى اين پيامبر بزرگ (لوط) را خنثى كنند:
در آيۀ ٥٥ سورۀ نجم به واژۀ «تتمارى» برمىخوريم:
كه اين واژه نيز از مادّۀ «تمارى» گرفته شده و به معنى «محاجّه توأم با شك و ترديد» است، گرچه باب تفاعل معمولا در موردى به كار مىرود كه فعل از دو نفر در برابر يكديگر صادر مىشود، ولى در اينجا تنها به صورت يك نفر ذكر شده كه يا به خاطر تأكيد است و يا به خاطر تعدد موارد نعمتها. (ج ٥٧٢/٢٢، ج ٦٣/٢٣.)
تَمْتَرُنَّ : (زخرف/ ٦١.) ○
از باب افتعال (امتراء) به معنى «شكپذيرى و دودل شدن و شبهه افكندن» است و آيه در مورد قطعى بودن قيام قيامت و نزديكى وقوع آن است، مىگويد: «و هرگز شك و ترديد از ناحيۀ آن به خود راه ندهيد»
در آيۀ ٥٠ سورۀ دخان مىخوانيم:
شما گروه ناشناسى هستيد، آنها با صراحت در پاسخ لوط «گفتند: ما همانچيزى را براى تو آوردهايم كه آنها (كافران) در آن ترديد داشتند»
در دو آيۀ فوق «تمترون» و «يمترون» از باب افتعال (امتراء) به معنى «شك و ترديد و
(○) وَ إِنَّهُ لَعِلْمٌ لِلسّٰاعَةِ فَلاٰ تَمْتَرُنَّ بِهٰا... «او (عيسى) سبب آگاهى بر روز قيامت است (نزول عيسى گواه نزديكى رستاخيز است) هرگز در آن ترديد نكنيد...» زخرف/ ٦١.