شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٥٠٨ - أَنْفِقُوا (بقره/ ١٩٥ )
أَنْفِقُوا : (بقره/ ١٩٥.)
باز هم سخن از «انفاق» است، چرا كه انفاق مانع هلاكت اجتماعى مىشود، گرچه آيۀ مورد بحث در ذيل آيات جهاد آمده، ولى يك حقيقت كلى و اجتماعى را مىتوان از آن استفاده كرد و آن اينكه انفاق بطور كلى سبب مىشود كه افراد اجتماع از هلاكت رهايى يابند و به عكس هنگامى كه مسألۀ انفاق فراموش شود و ثروتها در يك قطب اجتماع جمع شود، اكثريتى محروم و بينوا بهوجود مىآيند و ديرى نخواهد گذشت كه يك انفجار عظيم در اجتماع بهوجود مىآيد كه نفوس و اموال سرمايهداران در آتش اين انقلاب خواهد سوخت.
از اينجا ارتباط مسألۀ انفاق و «پيشگيرى از هلاكت» روشن مىشود.
بنابراين انفاق قبل از آنكه به حال محرومان مفيد باشد به نفع سرمايهداران خواهد بود، يعنى تعديل ثروت، حافظ ثروت است.
بعضى از مردم عادت كردهاند هميشه از اموال بىارزش و آنچه تقريبا از مصرف افتاده است و قابل استفاده نيست انفاق كنند، اينگونه انفاقها نه موجب تربيت معنوى و پرورش روح انسانى در انفاقكننده است و نه سود چندانى به حال نيازمندان دارد، بلكه يك نوع اهانت و تحقير نسبت به آنها محسوب مىشود و قرآن مردم را از اين كار نهى مىكند و مىگويد: چگونه از اينگونه اموال انفاق مىكنيد در حالى كه خودتان حاضر به پذيرش آن نيستيد مگر از روى كراهت (بقره/ ٢٦٧) زيرا انفاقهايى كه در راه خدا مىشود يك طرف آن مستمندان هستند و طرف ديگر خداوند متعال است، در اين حال اگر اموال پست و بىارزش انتخاب شود از يكسو توهين به مقام شامخ پروردگار است كه او را شايستۀ اجناس خوب و طيب نشمرده و از سوى ديگر تحقيرى است نسبت به نيازمندان كه روح آنها بر اثر چنين انفاقى آزرده مىشود.
شيطان در هنگام انفاق يا اداى زكات، شما را از فقر و تنگدستى مىترساند، بخصوص
(○) وَ أَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اَللّٰهِ وَ لاٰ تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى اَلتَّهْلُكَةِ... «و در راه خدا انفاق كنيد (و با ترك انفاق) خود را به دست خود به هلاكت نيفكنيد» بقره/ ١٩٥.