شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٧٣٠ - وَلَدَ (بلد/ ٣ )
و ل د
وَلَدَ : (بلد/ ٣.) ●
به معنى «فرزند» است كه براى جمع و مفرد هردو به كار رفته: هذا ولد فلان و هؤلاء ولده، و جمع آن «اولاد» است (والد پدر است و والدة، مادر كه گاهى از باب تغليب، والد بر والده هم گفته مىشود).
خداوند در سورۀ بلد، ابتدا به شهر مقدس مكه و سپس به پدر و فرزندش (ابراهيم خليل و اسماعيل ذبيح) سوگند ياد مىكند كه انسان را در رنج و ناراحتى آفريده است.
در اينكه منظور از اين پدر و فرزند (والد و ولد) كيست؟ تفسيرهاى متعددى ذكر كردهاند:
نخست اينكه: منظور از «والد» ابراهيم خليل و از «ولد» اسماعيل ذبيح است و با توجه به اينكه در آيۀ قبل به شهر «مكه» سوگند ياد شده و مىدانيم ابراهيم و فرزندش بنيانگذار كعبه و شهر مكه بودند اين تفسير بسيار مناسب به نظر مىرسد، بخصوص اينكه عرب جاهلى براى حضرت ابراهيم و فرزندش اهميّت فوق العادهاى قايل بود و به آنها افتخار مىكرد و بسيارى از آنها نسب خود را به آن دو مىرساندند.
ديگر اينكه: منظور آدم و فرزندانش مىباشد.
سوم اينكه: منظور آدم و پيامبرانى هستند كه از دودمان او برخاستهاند.
و چهارم اينكه: منظور سوگند به هر پدر و فرزندى است، چرا كه مسألۀ تولد و بقاى
(●) وَ وٰالِدٍ وَ مٰا وَلَدَ. «و قسم به پدر و فرزندش (ابراهيم خليل و اسماعيل ذبيح)» بلد/ ٣.