شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٤٤٥ - ناشرات (مرسلات/ ٣ )
نشور: (فرقان/ ٤٧.) *
در اصل از «نشر» به معنى «گستردن، در مقابل پيچيدن» است. اين تعبير در آيۀ مورد بحث ممكن است اشاره به گسترش روح به هنگام بيدارى در سراسر بدن باشد كه بىشباهت به زنده شدن بعد از مرگ نيست، و يا اشاره به گسترش انسانها در صحنۀ اجتماع و حركت براى كارهاى مختلف زندگى در روى زمين.
در حديثى از پيامبر گرامى اسلام (ص) مىخوانيم كه همه روز صبحگاهان اين جمله را مىفرمود: الحمد للّه الّذى احيانا بعد ما اماتنا و اليه النّشور. «ستايش مخصوص خداوندى است كه ما را بعد از مرگ زنده كرد و حيات نوين بخشيد و سرانجام به سوى او محشور خواهيم شد١
براستى روشنايى روز از نظر روح و جسم انسان، حركتآفرين است، همانگونه كه تاريكى، خوابآور و آرامبخش است.
در جهان طبيعت نيز به هنگام درخشش اوّلين اشعۀ خورشيد جنبوجوش عظيمى همۀ موجودات زنده را فرامىگيرد، رستاخيزى در ميان آنها برپا مىشود و هريك به دنبال برنامۀ خويش به حركت درمىآيند و حتى گياهان نيز در برابر نور به سرعت تنفس و تغذيه و رشد و نمو مىكنند، در حالى كه با غروب آفتاب، گويى شيپور خاموشى در سراسر جهان طبيعت زده مىشود، پرندگان به لانهها بازمىگردند و موجودات زنده به استراحت و خواب مىپردازند، حتى گياهان در نوعى خواب فرومىروند. (ج ١١٤/١٥-١١٥.)
مَنْشُورٍ : (طور/ ٣.) ○
اسم مفعول به معنى «گسترده» است، بعضى معتقدند كه اين واژه، معنى درخشندگى و
(*) وَ هُوَ اَلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ اَللَّيْلَ لِبٰاساً وَ اَلنَّوْمَ سُبٰاتاً وَ جَعَلَ اَلنَّهٰارَ نُشُوراً. «و او كسى است كه شب را براى شما لباس قرار داد و خواب را مايۀ آرامش و ثبات و روز را مايۀ حركت و حيات» فرقان/ ٤٧.
(١) تفسير قرطبى، ج ٤٤٥٥/٧.
(○) وَ اَلطُّورِ وَ كِتٰابٍ مَسْطُورٍ فِي رَقٍّ مَنْشُورٍ. «سوگند به كوه طور و كتابى كه نوشته شده است -