شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢٠٩ - لَهَبٍ (تبت/ ٣ )
«أَبِي لَهَبٍ» : (تبت/ ١.) *
(من اعلام القرآن) ابو لهب، عموى پيامبر اكرم (ص) و فرزند عبد المطلب، يكى از دشمنان سرسخت اسلام بود. او هنگامى كه دعوت آشكار و عمومى و نيز انذار پيامبر اكرم (ص) به عذاب الهى را شنيد، گفت: «زيان و هلاكت بر تو باد، آيا براى همين حرفها ما را فراخواندى؟.»
قرآن مجيد در پاسخ اين مرد بدزبان مىفرمايد: «بريده باد هردو دست ابو لهب، يا مرگ و خسران بر او باد».
نام او «عبد العزّى» (بندۀ بت عزّى) و كنيۀ او «ابو لهب» بود، انتخاب اين كنيه براى او شايد از اين جهت بوده كه صورتى سرخ و برافروخته داشته است، زيرا لهب در لغت به معنى «شعلۀ آتش» است.
اگر نام او «ابو لهب» بود، آتش عذاب او نيز «ابو لهب» است و شعلههاى عظيم دارد، چنانكه در سومين آيۀ همين سوره مىخوانيم:
او و همسرش «ام جميل» كه خواهر ابو سفيان بود از سختترين و بدزبانترين دشمنان پيامبر اكرم (ص) بودند.
در روايتى آمده است كه شخصى به نام «طارق محاربى» مىگويد: من در بازار ذى المجاز بودم (ذى المجاز نزديك عرفات در فاصلۀ كمى از مكه است) ناگهان جوانى را ديدم كه صدا مىزند: «اى مردم! بگوييد: لا اله الا اللّه تا رستگار شويد» و مردى را پشتسر
(*) تَبَّتْ يَدٰا أَبِي لَهَبٍ وَ تَبَّ. «بريده باد هردو دست ابو لهب (و مرگ بر او باد)» تبّت/ ١.