شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٧٠٢ - مَو١٦٤٨ اقِيتُ (بقره/ ١٨٩ )
مَوٰاقِيتُ : (بقره/ ١٨٩.) ○
جمع «ميقات» - چنانكه پيش از اين اشاره كرديم - از مادۀ «وقت» به معنى «زمان و هنگام معين و مقرر» است.
آيۀ مورد بحث بيانگر فوايد هلال ماه و تعيين وقت از طريق رؤيت آن است، زيرا مردم از پيامبر (ص) مىخواستند كه آثار و فوايد هلالهاى ماه را بيان كند. خداوند به پيامبر (ص) فرمود: «به آنها بگو (يكى از فوايد آن) بيان اوقات براى (نظام زندگى) مردم و تعيين وقت حج است»
سرانجام، پيامبر (ص) براى مردم بيان داشت كه طلوع ماه در ابتدا به صورت هلال است و سپس تغيير تدريجى آن در انجام وظايف و نظام زندگى و تنظيم امور مادى، قراردادهاى تجارى و تعيين اوقات، وعدهها، پيمانها و نيز انجام امور عبادى، روزه داشتن، برگزارى حج در وقت معين و نيز مانند آن بسيار مؤثر و سودمند است و با رؤيت آن مىتوان، ابتدا و وسط و آخر ماهها را تشخيص داد و كارهاى خويش را بر طبق آن تنظيم كرد.
در حقيقت ماه يك «تقويم طبيعى» براى تمام افراد بشر محسوب مىشود كه عموم مردم در هر نقطهاى از جهان كه باشند مىتوانند از اين تقويم طبيعى استفاده كنند، نه تنها آغاز و وسط و آخر ماه را مىتوان با آن شناخت، بلكه با دقت، روزهاى ماه را نيز مىتوان تشخيص داد و بديهى است نظام زندگى اجتماعى بشر، بدون تقويم، يعنى يك وسيلۀ دقيق و عمومى
(○) يَسْئَلُونَكَ عَنِ اَلْأَهِلَّةِ قُلْ هِيَ مَوٰاقِيتُ لِلنّٰاسِ وَ اَلْحَجِّ... «دربارۀ هلالهاى ماه از تو سؤال مىكنند، بگو آنها بيان اوقات (و تقويم طبيعى) براى (نظام زندگى) مردم و (تعيين وقت) حج است...» بقره/ ١٨٩.