شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٢١٩ - «لات (اللاّت)» (نجم/ ١٩ )
و «العزّى» نيز مؤنث «اعز» است و «منات» از «منى اللّه الشّئ» به معنى تقدير چيزى از ناحيۀ خدا گرفته شده است.
و باز در تفسير نمونه آمده است كه اين سه بت (اللات، العزّى، منات) به ترتيب از «اللّه» و «العزيز» و «المنان» مشتق شده است و اين يك نوع الحاد در اسماء خداوند است كه الفاظ و مفاهيم آن را تحريف مىكنند كه البته شايستۀ او نيست، همانند مسيحيان كه قايل به تثليث و خدايان سهگانۀ شدهاند و نام خدا را بر عيسى و روح القدس مىگذاشتند. (ج ٢٤/٧، ج ٥١٧/٢٢-٥١٨.)
لاٰتَ : (در آيۀ ٣ سورۀ ص) *
به فتح تا، اين واژه براى نفى است و در اصل «لاء نافيه» بوده و «تاء تأنيث» براى تأكيد بر آن افزوده شده است و بنا به گفتۀ تبيين اللغات به معنى «ليس» يعنى «نيست» آمده و آن را در غير احيان (جمع حين) استعمال نمىكنند و مدخول آن لفظ احيان است**
بعضى «تا» را «زايده» و براى مبالغه دانستهاند (مانند علامه)، همانگونه كه بعضى «لا» را در اينجا «نافية للجنس» دانستهاند و بعضى نيز «مشبه به ليس» و بههرحال بعد از اضافۀ «تا» به آن، احكام ويژهاى پيدا مىكند، از جمله اينكه حتما در مورد زمان به كار مىرود.
ديگر اينكه دائما اسم يا خبر آن محذوف است و تنها يكى از اين دو در كلام ذكر مىشود.
بنابراين جملۀ
(*) ... فَنٰادَوْا وَ لاٰتَ حِينَ مَنٰاصٍ. «و به هنگام نزول عذاب فرياد مىزدند، ولى وقت نجات گذشته بود» ص/ ٣.
(**) توجه داشته باشيد كه اين واژه از ريشۀ «لات: نام بت» گرفته نشده است و معناى آن چيز ديگرى است، ولى ما به قرينۀ لفظ «اللاّت: نام بت» در مادّۀ «ل و ت» آوردهايم.