شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٤٥٠ - نُصِبَتْ (غاشيه/ ١٩ )
قابل توجه اينكه آمار نشان مىدهد كه به هنگام تعطيلات مؤسسات آموزشى، ميزان فساد گاهى تا هفت برابر بالا مىرود. (ج ١٣٠/٢٧.)
نُصِبَتْ : (غاشيه/ ١٩.) ●
از مادّۀ «نصب» (بر وزن حذف) به معنى «ثابت قرار دادن» (ميخكوب و برافراشته كردن) همچون كوبيدن نيزه بر زمين و «نصب» (بر وزن سبب) به معنى «در رنج افتادن» است و مراد ما در آيۀ مورد بحث معنى اوّل است و ممكن است اين تعبير اشاره به كيفيت خلقت كوهها در آغاز آفرينش بوده باشد، زيرا علم امروز، پيدايش كوهها را به عوامل متعددى نسبت مىدهد و انواع و اقسامى براى آن قايل است:
كوههايى كه بر اثر چينخوردگى زمين پيدا شده، كوههايى كه از آتشفشانها به وجود آمده، كوههايى كه نتيجۀ آبرفتهاى ناشى از باران است و كوههايى كه در دل درياها تكوين مىيابد و مجموعهاى است از رسوبات دريا و باقىماندۀ حيوانات آن (مانند كوهها و جزاير مرجانى).
آرى هركدام از اين كوهها، تكوين آنها و آثار و بركات آنها درخور دقت و اهميّت است و براى انسانهاى بيدار نشانههاى زندهاى است از قدرت پروردگار. (ج ٤٣٠/٢٦.)
نُصْبٍ : (ص/ ٤١.) *
بر وزن عسر و «نصب» بر وزن حسد، هردو به معنى «بلا و شر» (رنج و تعب) است و آيۀ مورد بحث، به گرفتاريهاى شديد و طاقتفرسا و درد و رنج ايّوب (ع) اشاره كرده است.
شرح اين ماجرا در قرآن نيامده، ولى در كتب حديث و نيز در تفاسير نقل شده است.
(●) وَ إِلَى اَلْجِبٰالِ كَيْفَ نُصِبَتْ. «(آيا) به كوهها نگاه نمىكنند چگونه در جاى خود نصب شده است» غاشيه/ ١٩.
(*) وَ اُذْكُرْ عَبْدَنٰا أَيُّوبَ إِذْ نٰادىٰ رَبَّهُ أَنِّي مَسَّنِيَ اَلشَّيْطٰانُ بِنُصْبٍ وَ عَذٰابٍ. «به خاطر بياور بندۀ ما ايّوب را، هنگامى كه پروردگارش را خوانده كه شيطان مرا به رنج و عذاب افكنده» ص/ ٤١.