شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٦٥ - ذو القرنين (كهف٨٣/ )
تأويل و تنزيل قرآن مىدانست،خداوند هرگز چيزى بر او نازل نكرد كه تأويل آن را به او تعليم نكند و او و اوصياى وى همه اينها را مىدانستند.
روايات فراوان ديگرى در كتاب اصول كافى و ساير كتب حديث در اين زمينه آمده است كه نويسندگان تفسير«نور الثقلين»و تفسير«برهان»در ذيل آيۀ مورد بحث آنها را جمعآورى كردهاند و همانطور كه اشاره شد تفسير «راسخون فى العلم» به پيامبر(ص)و امامان معصوم(ع) منافاتى با وسعت مفهوم اين تعبير ندارد،لذا از ابن عباس نقل شده كه مىگفت:
«من از راسخان در علم هستم،منتها هركس به اندازه وسعت دانشش از اسرار و تأويل قرآن آگاه مىشود و آنان كه علمشان از علم بىپايان پروردگار سرچشمه مىگيرد طبعا به همۀ اسرار و تأويل قرآن آشنا هستند،در حالى كه ديگران تنها قسمتى از اين اسرار را مىدانند»[*].(ج ٣٢٥/٢ تا ٣٢٧.)
ر س س
رس:اصحاب رسّ(سورۀ ق آيه ١٢.)[**]
واژۀ«رسّ»در اصل به معنى«اثر مختصر»است،مثلا گفته مىشود:
«رسّ الحديث فى نفسى»(كمى از گفتار او را به خاطر دارم)،يا گفته مىشود:«وجد رسّا من حمّى»(اثر مختصر از تب در خود يافت)[١].
و جمعى از مفسران بر اين عقيدهاند كه«رس»به معنى چاه است.[***]
به هر حال ناميدن اين قوم به اين نام،يا به خاطر آن است كه اثر بسيار كمى از آنها به جاى مانده،يا به جهت آن است كه آنها چاههاى آب فراوان داشتند و يا بهواسطۀ فروكشيدن چاههاىشان هلاك و نابود شدند.
*)براى كسب اطلاع بيشتر درباره شرح و تفسير جملۀ«وَ الرّٰاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ»به جلد ٢،صفحه ٣٢٧ به بعد«تفسيرنمونه»رجوع فرماييد.
**)كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوحٍ وَ أَصْحٰابُ الرَّسِّ وَ ثَمُودُ.«پيش از آنها قوم نوح و اصحاب الرّس(قومى كه در يمامه زندگىمىكردند و پيامبرى به نام«حنظله»داشتند)و قوم ثمود(پيامبرانشان را)تكذيب كردند»ق١٢/.
١) مفردات«راغب»
***) كرمانى در كتاب«عجايب»گويد كه واژۀ«رس»غير عربى است و به معناى«چاه»است.ترجمۀ الاتقان،ج ٤٧٢/٢.