شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ١٣٨ - ذو القرنين (كهف٨٣/ )
تصريح مىكند كه مقام سرپرستى بايد به مرد داده شود(اشتباه نشود منظور از اين تعبير استبداد و اجحاف و تعدى نيست،بلكه منظور رهبرى واحد منظم با توجه به مسئوليتها و مشورتهاى لازم است).
اين مسئله در دنياى امروز بيش از هر زمان روشن است كه اگر هيئتى(حتى يك هيئت دو نفرى)مأمور انجام كارى شود حتما بايد يكى از آن دو،«رئيس»و ديگرى«معاون يا عضو» باشد وگرنه هرج و مرج در كار آنها پيدا مىشود،سرپرستى مرد در خانواده نيز از همين قبيل است.
و اين موقعيت به خاطر وجود خصوصياتى در مرد است مانند ترجيح قدرت تفكر او بر نيروى عاطفه و احساسات(به عكس زن كه از نيروى سرشار عواطف بيشترى بهرهمند است)و ديگرى داشتن بنيه و نيروى جسمى بيشتر كه با اولى بتواند بينديشد و نقشه طرح كند و با دومى بتواند از حريم خانوادۀ خود دفاع كند.
بعلاوه تعهّد او در برابر زن و فرزندان نسبت به پرداختن هزينههاى زندگى و پرداخت مهر و تأمين زندگى آبرومندانۀ همسر و فرزند،اين حق را به او مىدهد كه وظيفۀ سرپرستى به عهدۀ او باشد.
البته ممكن است زنانى در جهات فوق بر شوهران خود امتياز داشته باشند،ولى قوانين به تكتك افراد و نفرات نظر ندارد،بلكه نوع و كلى را در نظر مىگيرد و شكى نيست كه از نظر كلى،مردان نسبت به زنان براى اين كار آمادگى بيشترى دارند،اگرچه زنان نيز وظايفى مىتوانند به عهده بگيرند و اهميت آن مورد ترديد نيست.
ناگفته پيداست كه سپردن اين وظيفه به مردان نه دليل بالاتر بودن شخصيت انسانى آنهاست و نه سبب امتياز آنها در جهان ديگر،زيرا آن صرفا بستگى به تقوا و پرهيزگارى دارد،همانطور كه شخصيت انسانى يك معاون از يك رئيس ممكن است در جنبههاى مختلفى بيشتر باشد،اما رئيس براى سرپرستى كارى كه به او محول شده از معاون خود شايستهتر است.(ج ٣٦٩/٣ تا ٣٧١.)
رِجال و رُكبان:(بقره٢٣٩/.)[*]
در اين آيه،واژۀ«رجال»جمع«راجل»به معنى«پياده»و«رُكبان»جمع«راكب»به معنى«سواره»است.
*)فَإِنْ خِفْتُمْ فَرِجٰالاً أَوْ رُكْبٰاناً...بقره٢٣٩/.