شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه - شریعتمداری، جعفر - الصفحة ٥ - دائبين (ابراهيم٣٣/ )
د
دأب
دأب:(مؤمن٣١/.)[*]
بر وزن«ضرب»در اصل به معنى«ادامۀ سير و حركت»است و به معنى«هر كار و عادت مستمر»مىآيد و«دائب»به موجودى گفته مىشود كه مسير خود را ادامه دهد و منظور از «دأب»در آيۀ مورد بحث«عادت و خوى»مستمر است كه قوم نوح و عاد و ثمود داشتند و آن استمرار بر شرك و طغيان و ظلم و كفر بود و ديديم كه به چه سرنوشتى گرفتار شدند!گروهى با طوفان كوبنده نابود گشتند،گروهى با تندباد وحشتناك،جمعى با صاعقههاى آسمانى،و عدّهاى با زمين لرزههاى ويرانگر
دائبين:(ابراهيم٣٣/.)[***]
از ماده«دأب»و«دُءوب»به معنى«ادامۀ كار طبق يك عادت و سنت ثابت»است.آيۀ مورد بحث مىفرمايد:
«(خداوند)خورشيد و ماه را(كه با برنامۀ منظمى در كارند)به تسخير شما در آورد...»(وَ سَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ دٰائِبَيْنِ...)ابراهيم٣٣/.
[*]مِثْلَ دَأْبِ قَوْمِ نُوحٍ وَ عٰادٍ وَ ثَمُودَ وَ الَّذِينَ مِنْ بَعْدِهِمْ...«من از عادت شومى همانند عادت قوم نوح و عاد و ثمود وكسانى كه بعد از آنها بودند بيمناكم...»مؤمن٣١/.
**) براى اطلاع بيشتر رجوع شود به تفسير نمونه،جلد٣٣٢/٢،ذيل آيۀ ١١ سورۀ آل عمران و جلد٤٢٦/٩،ذيل آيۀ٤٧ سورۀ يوسف.
[***]وَ سَخَّرَ لَكُمُ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ دٰائِبَيْنِ...ابراهيم٣٣.